3212. در مورد مقدار اين مدت در ميان مورخان اختلاف وجود دارد.
13. شرح نهج البلاغه، ابن ابى الحديد، ج 1 - ص 308
14. نهج البلاغه، فيض الاسلام، نامه 62
15. رجوع شود: تاريخ خلفا، رسول جعفريان، ص 203 به بعد. البته حضرت در حد مشورت كمكهايى به خلفا مى كردند چنانچه پيشنهاد فرستادن سپاه به شام را به ابوبكر داد ( تاريخ يعقوبى، ج 2، ص 133) براى اطلاع بيشتر از همكارى آن حضرت با خلفا مراجعه شود: تاريخ خلفا، رسول جعفريان، ص 203 به بعد.
16. به نقل از تاريخ تشيع، ص 89، 90
17. جهت اطلاع از منابع و جزئيات بيشر رجوع شود: تاريخ خلفا، رسول جعفريان.
18. علامه امينى در مجلد ششم الغدير در ضمن بحث «نوادر الاثر فى علم عمر» نمونه هايى از آن را آورده است.
19. مسند احمد - ج 1، ص 100
20. منبع اين مطلب در صفحه هيجده همين مقاله آمده است.
21. بحار الانوار، ج 30، ص 613
22. الكافى، روضه، ص 60
23. توضيح اين نكته لازم است كه آنچه اصحاب امام على7 را دور حضرت جمع كرده بود مسائل اعتقادى نبود بلكه مسائل سياسى آن زمان عامل عمده در اين تجمع بود؛ براى توضيح بيشتر اى مطلب مى توانيد به كتب تاريخ تشيع و ذيل توضيح مفهوم تشيع اصطلاحى مراجعه كنيد.
24. رجوع شود: صلح امام حسن، شيخ راضى آل ياسين، ترجمه سيد على خامنه اى، ص 431 به بعد
25. وسائل الشيعه، مكتبۀ الاسلام، ج 5 - 383
26. مجله ميقات حج، سال دوم شماره سوم، مقاله تقيه مداراتى، محمد فاضل لنكرانى، ص 55
27. و در احاديث زيادى ائمه اطهار: حفظ جان دوستان را به عنوان هدف تقيه مطرح مىكنند. دراين زمينه به بحار الانوار، ج 72، ص 401 مراجعه شود.
28. الامامۀ و السياسۀ، ج1، ص 187
29. همان، ص 188
نكتهاى كه بايد بيان شود اين است كه اين مطالب گر چه بيشترين ارتباطشان با جريان صلح و علت آن مى باشد اما در كل رويه و روش امام حسن و امام حسين8 را نشان مىدهند.
30. وسائل الشيعه، ج 27، ص 14، ح 7
31. بحار الانوار، ج 72، ص 69
32. دوره دوم از امامت امام باقر7 باچنين شرايطى همزمان بود. چنانچه دوره اول از امامت امام صادق با اين شرايط همزمان بود.
33. وسائل الشيعه، ابواب الامر و النهى، باب 26، ح 2
34. به نقل از كتاب نقش تقيه در استنباط، نعمتالله صفرى، ص 93
35. قيام زيد بن على در سال 121 بود؛ قيام محمد ابن نفس زكيه در همان سالهاى آخر بنى اميه شكل گرفت گر چه كه بعدها به وقوع پيوست. و امام با هيچ كدام همكارى نكرد زيرا نتيجه آنها را مى دانست.
36. مانند روايتى كه در بالا از امام صادق7 گذشت.
37. وسائل الشيعه، ابواب الامر و النهى، باب وجوب عشرۀ العامۀ تقيه، ح 2
38. عدم حضور در مجالس و محافل اهل سنت
39. وسائل الشيعه - ابواب صلوۀ الجماعۀ - باب 5، ح 1
40. همان، ح 3
41. همان، ح 10