180ركن است.
امام صادق عليه السلام دربارۀ ركن يمانى مى‌فرمايند: «ركن يمانى درى از درهاى بهشت است، از هنگامى كه خداوند آن را گشوده، هرگز بسته نشده است.»
مشاهدۀ حجاج پابرهنۀ كشورهاى آفريقايى و آسيايى بسيار آزار دهنده است.
آيا براى حج استطاعت مالى كافى است و نيازى به استطاعت فكرى و بلوغ فكر نيست؟ 1چرا كشورهاى مسلمان با بيش از 50 كشور و بيش از 5/1 ميليارد جمعيت دنيا و داشتن منابع سرشار طبيعى و خدادادى بايد اين‌همه گرسنه باشند؟ !
تنها برترى حجاج ديگر كشورها نسبت به جمهورى اسلامى، شايد جوان بودن زائران آن‌ها است. همانگونه كه پيشتر اشاره شد، متأسفانه زائران ايرانى بيشتر سالخورده‌اند و جمعيت جوان در ميان حجاج ايرانى بسيار كم است. در كنار من زائرى از تركيه نماز را از روى كتاب مى‌خواند و حتى براى قرائت ذكر ركوع و سجده از كتاب استفاده مى‌كند. عجيب‌تر آن‌كه اين زائر در نمازش دوبار به ركوع رفت؟ !
ساعت سه و نيم بامداد است و روبه‌روى مقام ابراهيم نشسته‌ام. حضرت حجت‌الاسلام محسن قرائتى در حال خروج از حرم است و زائران بسيارى به وى ابراز علاقه مى‌كنند. هركدام از او مطلبى مى‌پرسند. دكتر بختيارى، پزشك كاروان نيز از او پرسيده است: بهترين اعمال در مسجدالحرام چيست؟ و ايشان پاسخ دادند:
«طواف، نماز و بيرون كردن كينۀ كسانى كه از آن‌ها كينه‌اى به‌دل داريم.»
پايين بودن سطح سواد ايرانيان موجب شده است كه كمتر قرآن بخوانند و به‌جاى نماز و طواف، بيشتر با همديگر مشغول صحبت مى‌شوند. وصف صحنه‌هاى