110
كتابهاى چاپ شده درموضوع مناسك، به زبان تركى و بهخط تركى عثمانى:
«مناسك حج شريف» ، شيخ مصطفى نيازى (استانبول، تقويم خانۀ عامره، 1272) .
«ادعيۀ زيارت مدينۀ طيّبه» ، چاپ سنگى، محمد بيك مطبعهسى، 1323ق.
«رسالۀ دليل الحرمين» ، ابراهيم قدّوم، چاپ سنگى، 1290 ق.
«رسالۀ ميقات» ، مصطفى صفوت، استانبول، مكتبۀ فنون شاهانه مطبعهسى، 1285 ق.
«منافع الحجاج» ، مصطفى حمدى پاشا، مطبعۀ عامره، استانبول، 1280
«مناسك حج شريف» ، استانبول، شركت صحافيه عثمانيه، 1316ق.
«مناسك حج شريف» ، شيخ محمد حافظ مراد نقشبندى، 1273ق.
«دليل الحج» ، كدخدا زاده الحاج حسن فهمى، استانبول، سنگى، 1327ق.
برخى رسالههاى فقهى كه به نوعى به مكه مربوط مىشود؛ مانند:
«رسالة في بيان صحّة الاقتداء بامام مسجد الحرام» ، عبدالعظيم مكى، (سليمانيه، اسعد افندى: 858)
«رسالة فى جواز صلاة الجنازة فى مسجد الحرام» ، ملاعلى القارى (م 1014) ، سليمانيه، عاطف افندى، ش2824) .
2. كتابهاى منازل
حج در دورۀ عثمانى، نوعى حجگزارى منظم بود و حجاج مسيرى تعريف شده و مشخص داشتند. در هر سال، يك كاروان دولتى با نام صُرّۀ همايون، آمادۀ حركت شده و با طىّ منازل مشخص، راه تا مكه را مىپيمودند. مسيرهاى آن زمان حج، هفت عدد بود؛ شام - مكه، مصر - مكه، عدن - مكه، عمان - مكه، لحسا - مكه، بصره - مكه، و بغداد - مكه.
در دورۀ عثمانى، صرۀ همايون؛ يعنى همان كاروان دولتى، حركت خود را از اسكدار آغاز مىكرد و شش ماه طول مىكشيد تا به مكه برسد؛ از استانبول به قونيه، انطاكيه، حلب، شام و سپس مدينه و بعد به مكه مىرسيد. قافلۀ مصر و شام و بغداد، قافلههاى رسمى بودند.
كاروان صرۀ همايون از دوازدهم رجب حركتشان را آغاز مىكردند. اين وضعيت تا سال 1281 قمرى ادامه داشت.
پس از آنكه مسافرت با كشتى رواج