99النهروان و هو جالس في مسجد الكوفة» 1هنگام بازگشت على عليه السلام از نهروان، در حالى كه در مسجد كوفه نشسته بود، از سران يهود شخصى به خدمت آن حضرت رسيد.
در اين ديدار كه شمارى از اصحاب آن حضرت حضور داشتند، مرد يهودى پرسشهايى از حضرت كرد؛ از جمله: از رنجها و ايثارگرىهاى آن حضرت در زمان پيامبر صلى الله عليه و آله و پس از آن پرسيد كه حضرت با گرمى به پرسشهاى او پاسخ گفت.
در زندگى امامان معصوم عليهم السلام يا اصحاب آن بزرگواران، به مواردى بر مىخوريم كه احتجاجها و گفت وگوهاى علمى با غير مسلمانان در مسجد داشتهاند؛ از جمله:
در احتجاجهاى امام صادق عليه السلام با زنادقه آمده است:
«روزى ابن ابى العوجا، در هنگام حج، با جمعى از همفكرانش در مسجدالحرام نشسته بودند. در همان هنگام، امام صادق عليه السلام در ميان ياران و زائران خانۀ خدا به بيان احكام و تفسير قرآن مشغول بود.
زنديقان به ابن ابى العوجا پيشنهاد مناظره با امام صادق را دادند تا به پندار خود، امام را محكوم و از چشم ياران بيندازد!
پذيرفت و با امام عليه السلام باب گفت وگو را باز كرد و كعبه و اعمال حج را به ريشخند گرفت و امام هم با پاسخهاى استوار، وى را رسوا ساخت.» 2در صورت درستى اين نقل، روشن مىشود غير از مشركان نيز، به مسجدالحرام داخل مىشدهاند. تأييد بر آن، ديدگاهى است كه ناروايى ورود به مسجدالحرام را ويژۀ مشركان مىدانست.
مفضّل مىگويد:
«روزى پس از نماز عصر، در روضۀ مسجدالنبى، ميان قبر و منبر نشسته بودم و در فضايل پيامبر صلى الله عليه و آله مىانديشيدم كه ابن ابى العوجا وارد مسجد شد و با يكى از همفكران خود، نزد من نشست و سخنانى را در انكار صانع و. . . بر زبان راند كه من از شنيدن آن به شدت ناراحت شده و بر او پرخاش كردم.
در پاسخ من گفت: اگر از اصحاب جعفربن محمد عليهما السلام هستى او با ما چنين رفتار نمىكند.