221اينهمه، لازم است به اين پرسش پاسخ داد:
چرا برائت در زمان حج مورد تأكيد بوده و هست؟
به گفتۀ نويسندۀ كتاب «در راه برپايى حج ابراهيمى» اولاً:
مناسبترين موقعيت از نظر وضعيت زمانى و مكانى، براى رسيدن به اهداف و نتايج پربار اعلام برائت، سرزمين مقدس حرم و ايام نورانى حج است و اولويت سرزمين حرم بدان جهت است كه نخستين اعلام برائت توسط پيامبر نسبت به مشركان، به منظور پاكسازى دو حرم شريف از لوث مشركان، در حرم انجام گرفت و مناسبت برائت با ايام حج نيز بدان جهت از اولويت زمانى برخوردار است كه حج مظهر تجلّى وحدت و حضور اقشار زبده و كارآمد مسلمانان از اقصا نقاط جهان و بالأخره ايام نمايش باشكوه اسلام مىباشد. 1و ثانياً: تأكيد آيۀ 3 از سورۀ توبه؛ برائت را بهخصوص در ايام حج و سرزمين حرم مورد تأكيد قرار داده است.
در دانشنامۀ جهان اسلام نيز آمده است:
«مضمون «اذان برائت» - با توجه به تعبير أنَّ اللّٰهَ بَرىء مِنَ الْمُشْرِكينَ وَ رَسُولُهُ و مفاد آيات تفصيلى بعدى سورۀ توبه دربارۀ مشركان (11-28) ، ذمّيان مشرك و كافر (29-32) ، زراندوزان (34-35) و منافقان (50-57) - اشاره به آن دارد كه اين اعلاميه را نبايد مقابلۀ مقطعىِ رسولاللّٰه صلى الله عليه و آله با رفتار مشركان پيمانشكن دانست، بلكه اين مضمون و نحوۀ ابلاغ، بيانكنندۀ يك اصل هميشگى و جاودانه است كه خداوند آن را مقرّر كرده تا روش سياسى اسلام و مسلمانان را در مقابل مخالفانِ توحيد و ناقضان حقوق انسانى و مشروع مسلمانان، روشن سازد.» 2از نظر امامخمينى قدس سره فرياد برائت از مشركان، مخصوص به زمانى خاص نيست و در هر سال بايد تكرار شود. امام اعلام برائت را خاطرۀ مهمترين و بزرگترين حركت سياسى پيامبر مىدانند كه «كهنه شدنى» نيست و حتى آن را منحصر به ايام حج و مراسم حج نمىدانند:
«. . . سنت پيامبر و اعلام برائت، كهنهشدنى نيست و نهتنها اعلام برائت به ايام و مراسم حج منحصر نمىشود كه بايد مسلمانان، فضاى سراسر عالم را از محبت و عشق نسبت به ذات حق و نفرت و بغضهاى عملى نسبت به دشمنان خدا