215ايجاد روابط سياسى مبتنى بر احترام متقابل و عدم دخالت در امور داخلىِ يكديگر و شكوفايى و رشد اقتصاد منطقه‌اى و همكارى‌هاى مؤثّر در امور نفت و انرژى، از نيازمندى‌هاى طرفين به حساب مى‌آيد.
ملاحظه: پيدايش اسلام و نقش دينِ مشترك در ايجاد تغييرات اساسى در برداشتها، تفكّرات و روابط بين اعراب و ايرانيان و تكوين روح برادرى و مودّت، نقطۀ عطف و عامل مؤثّرى است كه قطعاً در بررسى روابط طرفين كم توجّهى به آن پذيرفتنى نيست. لذا مايۀ تعجّب است كه چرا از اين عامل مؤثّر اتّحاد و يكپارچگى بين ملّتها و دولت‌هاى كشورهاى اسلامى كمتر سخن به ميان مى‌آيد. نويسندگان منصف عرب كه لزوم همكارى مشترك را براى اهداف سياسى و اقتصادى ضرورى مى‌بينند با پرداختن به اهداف امّت اسلامى وعزّت دين و اتّحاد مسلمانان، انگيزه‌هاى همكارى مشترك را مى‌توانند تقويت كنند. بيان نقش علما و دانشمندان ايرانى در نشر و گسترش فرهنگ و تمدّن اسلامى، از نكات ارزشمند روابط اعراب و ايرانيان به حساب مى‌آيد.
اينك كه شرايط جهانى و ضرورتهاى سياسى، فرهنگى و اقتصادى، مسلمانان را به سمت يكپارچگى فرا مى‌خواند، تدوين ريشه‌ها و عوامل وحدت، وظيفه و رسالتِ متفكّران و سياستمداران مسلمان ايران و عرب است. باشد تا از ره آورد اين تجربه، بخش قابل توجّهى از نگرانى‌هاى جهان اسلام برطرف شود و ثمرات اين همبستگى و همكارىِ مشترك بين ايران اسلامى و كشورهاى عرب خليج فارس و. . . خير و بركت را شامل مسلمانان و آرمان‌هاى والاى اسلامى گرداند. طبعاً با درنظر داشتن اين مصالح و منافع برتر، جهت‌گيرى‌هاى سياسى اقتصادى را به تبع اين اهداف با سهولت بيشترى مى‌توان به سمت مطلوب و مشترك هدايت كرد.
(عكاظ، ش11884)
راههاى غير رسمى سفر حج
نشريۀ «المدينه» با چاپ كاريكاتورى از يك وانت كه زائران حج را از راههاى كوهستانى به مكّه مى‌برد، نوشته است: افرادى كه مجوّز رسمى (تصريح) براى سفر حج ندارند، از شيوه‌ها و راههاى ديگر مى‌توانند براى رفتن به حج استفاده كنند!