66حديبيه در سال ششم واقع شده است.
بايد توجه داشت: اعضاى خاندان بنىهاشم، كه يكى از آنان عقيل و ديگرى عباس عموى رسول خدا - ص - است، به همراه پيامبر اسلام به مدينه هجرت نكرده بودند و در ميان مشركين مكه امكان تظاهر به اسلام براى آنان وجود نداشت ولى از نظر عقيده و فكر و انديشه نسبت به دين جديد و پذيرش توحيد و ردّ هر نوع شرك و بتپرستى با ساير مسلمانان هماهنگى داشتند و وجود آنان در ميان مردم مكه در آن شرايط حساس براى منعكس ساختن اخبار و حركات مخالفين سرسخت رسول خدا به مدينه، نقش بسزايى داشت و از اهميت فوقالعادهاى برخوردار بود. نه تنها از بنىهاشم كه طبق بعضى شواهد تاريخى، از غير بنىهاشم نيز بودند كه در آن شرايط در مكه ماندند و در عين حال كه در ميان مشركين بودند، ولى قلب آنان با اسلام و مسلمين همراهى مىكرد.
طبرى از ابن عباس نقل مىكند كه رسول خدا در جنگ بدر به ياران خود فرمود: «انى قد عرفت أنّ رجالاً من بنى هاشم و غيرهم قد أخرجوا كرهاً لا حاجة لهم بقتالنا فمن لقى منكم أحداً من بنىهاشم فلا يقتله ومن لقى أبا البخترى بن هاشم بن الحارث بن أسد فلا يقتله. . .» 1
و. . . بنابر نقل كلينى از امام صادق - ع - در جنگ بدر همۀ اسيران جنگى با حالت شرك به مكه بازگشتند، مگر سه نفر؛ «عباس» ، «عقيل» و «نوفل» و آيۀ شريفۀ: «قل لمن فى أيديكم من الأسرى أن يعلم اللّٰه فى قلوبكم خيراً. . .» 2به همين مناسبت نازل گرديد. 3ولى ابن قتيبه (متوفاى 276 ه. ق.) مىگويد: از ميان اسرا، تنها دو نفر؛ يعنى عباس و عقيل اسلام را پذيرفتند. (فأسلم العباس وأمر عقيلاً فأسلم ولم يسلم من الأسارى غيرهما.» 4
البته در مورد عباس چون حساسيت چندانى نبوده، غير از ابن قتيبه ساير مورخان هم به اين مطلب تصريح نمودهاند؛ از جملۀ آنها ابن حجر است كه مىگويد:
«وشهد بدراً مع المشركين مكرها فيقال انه أسلم وكتم قومه ذلك وصار يكتب الى النبى - ص - بالأخبار ثم هاجر قبل الفتح بقليل.» 5
مانند اين جمله را ابن اثير نيز نقل نموده است. 6ابن واضح يعقوبى گويد: «وأسلم العباس وخرج الى مكّة يكتم اسلامه.» 7