175به دليل حملات نيروهاى اعزامى از سوى محمدعلىپاشا، حاكم مصر براى سركوب آل سعود و وهابىها متشنج بود و برقرارى مناسبات دولت قاجار در ايران با حجاز ميسر نبود.
از موارد مرتبط با حجاز در اين زمان، مكاتبۀ حكومت ايران با محمدعلى پاشا مىتوان اشاره نمود. چنين تصميمى در پى آن گرفته شد كه با استمرار حكومت خاندان سعود و اقدامات و برخوردهاى نامناسب آنان، عباس ميرزا فرزند و ولىعهد فتحعلى شاه در سال 1235ق. به دستور پدرش، نامهاى به محمدعلى پاشا، حاكم مصر(1264- 1220ق.) نوشت و در آن، بر لزوم برخورد سخت با وهابىها، حمله به حجاز، بازپسگيرى مكه و مدينه و تصرف درعيه تأكيد كرد. حامل نامۀ يادشده، حيدر على خان شيرازى بود كه تا شكست كامل وهابىها به دست محمد على پاشا در مصر ماند. سپس به مكه رفت و از آنجا به ايران بازگشت. (لسان الملك سپهر، به كوشش: كيانفر، ج1، ص319 ، 1386ش. ؛ ميرزا فضلالله شيرازى خاورى، به كوشش: افشارفر، صص 523 و 524، 1390ش.).
ناصرالدين شاه (1313- 1264ق.): در اين دوره، به دليل دوستى با عثمانى، با حجاز نيز مناسبات خوبى داشت. در اين عصر، مكاتبات بسيارى ميان دو دولت ايران و عثمانى رد و بدل شد كه بيشتر دربارۀ رعايت حال حجاج و لزوم برخورد با قطّاع الطريق است. سرقت اموال حجاج در اين دوره، بيشتر در قلمرو عثمانى و حدود شامات و در جاهايى مانند حلب صورت مىگرفت؛ از جمله اقداماتى كه دولت عثمانى در اين زمان انجام داد، اين بود كه در سال 1261ق. حكومت عثمانى به امير مكه، شريف محمد بن عون دستور داد با حجاج ايرانى رفتار مناسبى داشته باشند. در حكومت ناصرالدين شاه بسيارى از شاهزادههاى قاجار و برخى صاحب منصبان به سفر حج رفتند كه عبدالكريم ميرزا از آن جمله بود.
در سال 1263ق. به دولت عثمانى اطلاع داده شد كه مادر شاه ايران، مهد عليا و آصفالدولۀ قاجار قصد عزيمت به سفر حج دارند.
بنا به گزارشى، هنگامى كه دولت عثمانى براى ساخت راهآهن حجاز كه دمشق را به مدينه متصل مىكرد، از كشورهاى اسلامى درخواست كمك كرد، مظفرالدين شاه قاجار 50 هزار ليره عثمانى براى انجام اين طرح اختصاص داد. (عبدالباسط بدر، ج3، ص13، بىنا، 1414ق.)
اتفاقاتى كه در اين برهه از تاريخ رخ داد:
يك) وقوع جنگ جهانى اول؛ در اين دوره ايران به دليل جنگ، جولانگاه متّفقين و درگير جنگى شد كه از 1918- 1914م. 1336/-1333ق. به طول كشيد. اين نبرد، خاورميانه؛ از