115اما احتمال دارد كه منظورِ سند، ستون عايشه باشد؛ زيرا اين ستون نيز، همانطور كه پيش‌تر در بخشِ محراب شريف نبوى گفتيم، در واقع نزديك مصلاّى نخستِ پيامبر(ص) است.

ابن عساكر در كتاب اتحاف الزائر دربارۀ اين ستون مى‌گويد: «الأسطوان التي كان رسول الله(ص) يصلّي إليها»؛ «ستونى كه پيامبر(ص) به سمت آن نماز مى‌خواند.» (ابن عساكر، ص126، تحقيق: د.مصطفى عمار منلا، اول، 1426ق.)

اين ستون به مخلقه نيز مشهور است. شايد شهرت آن به مخلقه، به‌ويژه در دورۀ قبل از سمهودى، بسيار بيشتر از اين باشد؛ چرا كه مطرى (مطرى ، ص91، قرن هشتم.) نيز در به‌كار بردن صفت مخلقه، بيشتر روى اين ستون تأكيد داشته تا ستون‌هاى ديگر و اين صفت را منحصراً براى اين ستون به كار برده است. وى در كتاب خود مى‌نويسد:

«ستون‌هاى معروف در روضۀ شريفه عبارت‌اند از: ستون مخلّقه كه پيامبرخدا(ص) بعد از تغيير قبله، به مدت سيزده تا نوزده روز نمازهاى واجب را در كنار اين ستون به پا مى‌داشت و بعد از اين، به مصلاّى خود رفت.»

مراغى (متولد 816 ق.) نيز در كتاب تحقيق النصرة (مراغى، ص91، 1401ق.) شيوۀ مطرى را در پيش گرفته است. وى مى‌گويد: «... چهارم: ستون‌هاى موجود در روضۀ شريف نبوى، تنۀ درخت نخل و منبر شريف را ذكر مى‌كنيم: از جملۀ اين ستون‌ها: ستون مخلقه است كه پيامبرخدا(ص) بعد از تغيير قبله، به مدت سيزده تا نوزده روز نمازهاى واجب را در كنار اين ستون به پا مى‌داشت و بعد از اين، به مصلاّيى رفت كه امروزه براى ما شناخته شده است.»

فيروزآبادى در كتاب المغانم (فيروز آبادى، ج1، ص400، اول، 1423ق.) مى‌نويسد: «نام اين ستون، ستون عايشه بوده ...كه اكنون به ستون مخلقه معروف گرديده است.» ¹

فضيلت ستون مخلقه

بديهى است وقتى معلوم شد اين ستون در زمان حيات پيامبر(ص) وجود نداشته، طبعاً هيچ سندى هم بر فضيلت آن، به طور خاص، وجود نخواهد داشت. اما بخارى (بخارى، ج1، ص189،