93فروشند و اكثر آن را به سركار خونگار روم برند و در خانههاى خود به اعزاز و اكرام نگاه دارند. . . . چون صباح هفدهم شهر ذى القعده شود، بعد از اداى فرض بامداد، شيخ الحرم به امداد قاضى اعظم و ساير خدّام حرم محترم و اكابر معظم، با هم فراهم آمده، هر يك جاروب به دست گيرند و اول به بام مسجد خيرالأنام - صلّى الله عليه [و آله] و سلّم - برآيند و آن بام را به تمام جاروب كنند و در آن هنگام بر سر خاص و عام از بالاى طبقهاى مويز و خرما و بادام، به صحنِ حرمِ محترم به اكرام پاشند، و خلق بر آن ازدحام عام نمايند، و به طريق تبرّك ربايند، بعد از آن فروز آمده، درون مسجد و صحن حرم را و اطراف جوانب حرم را جاروب كنند و در ضمن جاروب كردن ذكر و تسبيح به آهنگ مليح گويند. بعد از آن به حجرۀ شريفه درآيند و آن روز باب متهجّد را كه طريق شمالى است گشايند و حجرۀ شريفه را جاروب كرده، مصحفها و جزوه ها و تسبيحهايى كه در مسجد شريف باشد، همه را جمع ساخته، به درون حجرۀ منيفه درآرند و گليمها و بورياهاى مسجد را بردارند و گليمها را افشانند و تاكرده در خانهها گذارند و بورياها را بعد از روفتن باز در حرم فرش كنند. بدان كه هر سال، صد گليم مصرى و كرمانى در مسجد شريف اندازند و سال ديگر گليم جديد فرش كنند و كهنهها را در زيرِ نو اندازند و پارهها را خدّام و فرّاشين تقسيم كنند و مسجد شريف را از روز كنيس كه هفدهم ذى القعده است تا آخر محرم الحرام باشد؛ يعنى فرش آن بوريا باشد. . . و در روز كنيس اهل مدينه از صغير و كبير به جبل سلع روند و در هر گوشهاى از آن كوه مجمع سازند و كباب پزند، از آن جهت آن كوه را كوه كباب گويند و در دامن آن كوه زاويهاى است كه مشايخ در آن جمع آيند و مولود خوانند، و طعامها در آنجا پزند و در آخر روز شيخ زاويه مع شيخان دگر، علَمها برپا سازند و مولودخوانان و درودگويان به روضه رسول انس و جان - صلّى الله عليه [وآله] و سلّم - آيند و اطراف حرم را طواف كرده شيخ زاويه را باز به همان طريق به منزلش رسانند.»
مسجد قبا نيز روزهاى جمعه مراسم ويژۀ خود را داشته كه نويسندۀ رساله گوشهاى از آن را بيان كرده است:
«بدان كه چون روز جمعه شود، دروازۀ حرم شريف و محرابها و رواقها و شباكهاى اطراف حجرۀ لطيف را پرده ابريشمى گيرند و دو عَلَم به كسى طويل القامت