92صنعت جامۀ كعبه در پاره‌اى از اوقات به حرم حسينى ¹انتقال مى‌يافت. اين مطلب در اوايل دوران مماليك صورت پذيرفت. قلقشندى (متوفاى سال 821 ه‍.) مى‌گويد:

«اما ساختن جامۀ كعبه در دوران هاى نخستين، تنها ويژۀ خلفا بود. . . سپس ساختن آن در اختيار پادشاهان سرزمين مصر قرار گرفت كه آنان همه ساله جامه را تهيه و آماده مى‌ساختند، كه تاكنون به همين منوال باقى مانده است.

لازم به تذكر است كه در اين ميان، گاه بر اثر استبداد و قدرت پادشاهان يمن، اين امر در اختيار آنان قرار مى‌گرفت. اين جامه در قاهره و در حرم حسينى بافته مى‌شد.

جامۀ يادشده از ابريشم سياهى بود كه با گلدوزيها و نوشته‌هاى سفيد در متن آن آيۀ: اِنَّ أَوّلَ بَيْتٍ وُضِعَ لِلنّٰاس لَلَّذى بَبَكَّةَ. . . به چشم مى‌خورد.

در پايانِ دولتِ ظاهريه برقوق، نوشته‌ها به رنگ زرد آذين شده به طلا تغيير يافت. اين جامه، داراى ناظر مستقل و جداگانه‌اى بود كه دهكدۀ بيسوس از توابع قاهره وقف آن شده بود و عايدات آن صرف تهيۀ جامۀ يادشده مى‌گرديد.» ²از گفته‌هاى قلقشندى مى‌توان چنين نتيجه گرفت كه جامه در ربع اوّل از قرن نهم هجرى در حرم حسينى بافته مى‌شد. همچنانكه واضح مى‌گردد مصر پس از خلفاى بنى عباس ويژگى بافتن جامه را به خود اختصاص داد و از آن پس پيشرفت‌هاى هنرى فراوانى در اين زمينه به دست آورد تا آنجا كه گلدوزى هاى طلايين بر روى آن به وجود مى‌آورد.

از جايگاه هاى ديگرى كه مى‌توان به عنوان كارگاه جامۀ كعبۀ مكرمه نام برد، قصر اَبلق در قلعه ³مى‌باشد. البته نمى‌توان دقيقاً زمان انتقال صنعت جامه بدين قصر را مشخص كرد امّا از سخن مقريزى چنين فهميده مى‌شود كه اين قصر در سال 713 ه‍. به وسيلۀ ملك «ناصر محمدبن قلاوون» بنا گرديده و نامبرده از آن به عنوان مركز حكومتى در بيشتر روزهاى هفته استفاده مى‌كرده است. بنا به گفتۀ مقريزى اين انتقال ظاهراً در دوران او صورت گرفته است (متوفاى سال 846 ه‍.)

همچنين از گفته‌هاى ابن اياس ⁴به هنگام برگزارى مراسم جشن جامۀ كعبه در سال 923 ه‍. كه نخستين جامۀ ارسالى به مكه در دوران عثمانى بود و از بردن جامه به قلعه نزد