39عالميان به ما داده است و عالميان عبارتاند از: جماعتهايى از جمادات و حيوانات. امّا حيوانات را نعمت داد؛ بهخاطر آنكه حقتعالى به قدرت كاملهاش آنها را حركت داد و از رزق خود غذا به آنها عنايت كرد. آنها را در كنف و سايۀ خود احاطه نمود و هر يك را بهگونهاى كه مصلحت ايجاب مىكند، مورد تدبير قرار داد.
و امّا جمادات را مورد نعمت قرار داد:
به خاطر آنكه حقتعالى آنها را با قدرت خود نگاه داشت؛ جمادات متّصل را از جدا شدن و جمادات منفصل را از اتصال و چسبيدن و آسمان را از افتادن بر زمين نگهداشت، مگر آنكه خود به آن اذن سرنگون شدن دهد و زمين را از فرو رفتن حفظ كرد، مگر به فرمان خود، كه خدا به بندگانش مهربان و رحيم است.
سپس امام عليه السلام فرمود: ربّ جهانيان، مالك و خالق آنان و روزىرسان به ايشان است؛ از آنجا كه مىدانند و نمىدانند.
روزى تقسيم شده است و تمام انسانها از آن بهرهمندند و به فرزند آدم مىرسد، هرگونه كه مىخواهد رفتار كند. نه تقواى متّقى بر آن مىافزايد و نه عصيان و فجور معصيتكار از آن مىكاهد. ميان ما و آن رزق، حجاب و پردهاى است كه رزق طالب آن است. اگر يكى از شما بخواهد از روزى خود بگريزد، روزى به دنبالش مىآيد همانطور كه مرگ به دنبالش مىآيد.
خداوند - جلّ جلاله - مىفرمايد:
بگوييد حمد براى خدا است، در برابر نعمتهايى كه به ما داده است و در كتب پيشينيان، قبل از اينكه آفريده شويم، ما را ياد كرده است. پس در اين عبارت بر محمّد و آلش - صلوات اللّٰه عليهم اجمعين - و شيعيان ايشان واجب گرديده كه خدا را شكرگزار باشند و در مقابل برترى و تفضّلى كه در برابر ديگر امّتها به ايشان داده، از او قدردانى كنند.
و اين همان است كه پيامبرخدا صلى الله عليه و آله فرمود: زمانى كه خداوند - عزّوجلّ - حضرت موسىبن عمران عليه السلام را مبعوث كرد و وى را براى رازگويى برگزيد و دريا را برايش شكافت و بنىاسرائيل را نجات داد و تورات و الواح را به وى عطا كرد و منزلت خود را در دربار خداى عزيز و جليلش ديد، گفت: پروردگارا! به من كرامتى دادى و عنايتى فرمودى كه به هيچيك از پيشينيانم چنين توجّهى نداشتهاى.
خداى - عزّوجلّ - فرمود: اى موسى، آيا مىدانى كه محمّد نزد من از تمام