204در ميان سالهاى 1390 - 35 هيچگونه برنامهاى براى رفتن به حج وجود نداشت و مسلمانان تنها با سعى و كوشش خود به حجاز مىرفتند.
وقتى روسها در جنگ جهانى دوم با شكست مواجه شدند، در خصوص سياست دينى خود نيز تجديد نظر كردند. در اين زمان، براى كسانى كه داراى احساسات وطن پرستى بودند تا اندازهاى نسبت به مسائل دينى آزادى عمل داده مىشد. در سال 1943 مؤسسۀ نظارت دينى مسلمانان قزاقستان و آسياى ميانه تأسيس شد. مردم زيادى براى رفتن به سفر حج به اين مؤسسه مراجعه مىكردند. مؤسسه نظارت دينى نيز اين درخواستها را به حكومت اعلام كرده و براى سفر مسلمانان از آن اجازه مىگرفت. در اين سال، هيأتى 6 نفره متشكل از آخوند قاراقالپاكستانى از قاضىهاى مؤسسۀ نظارت دينى، يك اجر از نمنگان، يك امام خطيب از خجند، يك معلم و يك نفر تاجر از قزاقستان از راه ايران به بغداد، از آنجا به مصر و از مصر نيز به مكه رفتند.
negtO ihilaS acahdaruM idaK) nasikazaK ev aysA atrO ,irefes cah liy iterazeN eyiniD iralnamulsuM (tneksaT.4.3,S ,ilanruJ
ولى در سال 1947، همانند امپراتورى تزارى، به بهانۀ وجود خطر بيمارى مالاريا، از رفتن به حج ممانعت به عمل مىآمد كه اين رويه تا مرگ استالين در سال 1953 نيز ادامه پيدا كرد. در اين سال حكومت شوروى به عنوان نوعى تبليغات مثبت و براى نشان دادن خود به تمامى مسلمانان جهان، آزادىهاى دينى و امكانات خصوصى ويژهاى را براى حجاج تركستان در نظر گرفت. روسها ابتدا كاروانى از مأموران خودشان را تشكيل داده و آنها را براى تبليغات به استانبول فرستادند. رياست اين كاروان را امام مسجد مسكو، صالح اف كه از مسلمانان تاتار بود، برعهده داشت.
دولت روسيه در اين كاروان افرادى از تمامى جمهورىهاى مسلمان خود؛ همچون باشقورد، قزاق، قفقاز و آذربايجان را جاى داده بود. در ميان سالهاى 1945 - 1980 روسها هر ساله 15 - 30 نفر را به حج مىفرستادند كه هريك از جمهورىها، در اين تعداد 2 الى 4 نفر نماينده داشتند.
در سال 1980 و در پى اجراى سياستهاى باز گورباچف، دهها هزار نفر به مؤسسات زيارتى حج مراجعه كردند. به دنبال آن، مسؤولان شوروى با مشكلات فراوانى روبهرو شده و براى كاستن از اين