163محمد ولى ميرزاى قاجار (سال 1260 ه. ق.) در اينزمينه مىنويسد:
. . . در راه جبل هفتاد و دو اخوه مىگيرند، (اخوه دو غازى كه هشتهزار و پانصد دينار رايجمىباشد) . . . از مردم عجم دو غازى و از مردم عرب يك غازى مىگيرند واز زنعرب نصف غازى و از زن عجم يك غازى مىگيرند و از هندى و درويش هيچ نمىگيرند و غازى هم چهار هزار و دويست و پنجاه دينار رايج است. 1نويسندۀ سفرنامۀ «تير اجل در صدمات راه جبل» نيز شبيه به گزارش فوق را آورده، مىنويسد:
شيخ جبل در وقت رفتن به مكۀ معظمه از هر حاجى اگر مرد و از عجم باشد، قريب سى تومان مىگيرد و از زن عجمى و مرد عرب، نصف آن؛ و از زن عربى رُبْع و اگر حاجى از اهل سنّت باشد قدرى قليل، گاهى هيچ؛ و در برگشتن بدون تفاوتِ امتياز از هريك قريب ده تومان؛ و در نزديكى جبل مأمورى از شيخ جبل با جماعتى از راهزنان بهجهت شمردن حاج مىآيند و اطراف را بهنحوى مسدود مىنمايند كه احدى را مجال گريز نيست و در آن روز حملهدارها بهجهت گريز از اين خاوه، بلاها بر سر حاجى مىآورند. عجم را بهشكل عرب و مرد را به هيئت زن و دو نفر را گاهى در يك لنگۀ كجاوه و آدم را در ميان بار و معزّز را بهصورت ساربان و عكّام و جماعتى را ميان پيادههاى فقير پنهان مىكنند كه بعضى به حبس و خوردن چوب مبتلا و بعضى از ترس مىمانند در شدّت سرما يا گرما در آن بيابان بىآب و نان، يك شب يا دوشب تخفّى [ مخفى شدن ] ، به هزار زحمت در تاريكى خود را به نيمجان، به منزل مىرسانند. حاجى با آنكه تمام مقاطعۀ خود را داده، از ترس آنكه مبادا از حيلۀ آن جماعت به مهلكۀ تازه بيفتد يا شترى به او بدهند كه از اول منزل تا آخر، ساعتى نتواند سوار شود، به اين ذلّت و مخاطره راضى مىشود؛ و اگر يك حاجى از حساب بيفتد، سى تومان در رفتن و بيست تومان در برگشتن به ملاحظۀ ساير خاوهها به حملهدار مىرسد و بهقدر يك شُرْب آبى از آن حاجى امتنان و تشكّر ندارند و ذرّهاى از آنچه خيال درحق او دارند، تخفيف نمىدهند. 2مرحوم مير سيد احمد هدايتى نيز در اينباره مىنويسد:
امروز شنبه سوم صفر، صبح زود بههر سختى و داد و فريادى بود، حملهدارها مطالبات خود را از ضعفاى حجاج گرفتند، بعد مسموع شد كه «شيخ محلّ» اجازۀ