189بطلان موجب باطل شدن مناسك حج يا عمره طواف كننده مىگردد. ولى وجود اين خط باعث شده كه طواف آسان شده و نگرانى برطرف گردد و كمك مىكند طواف را بهطور كامل انجام دهند. 1آنچه گفته شد هدفِ اساسى از ترسيم اين خط بود، كه هدف بهجا و اجتهاد خوبى بوده و ثواب آن به واضعِ اين خط مىرسد، اما پس از مرور ساليان دراز از ترسيم اين خط، مفاسد ناشى از وجود آن، كه بر مصالحش فزونى دارد برملا شده است.
ركن حجرالأسود كه ارتفاع آن برابر با ارتفاع كعبۀ مشرفه؛ يعنى 13 متر است، باعث مىشود از دور و نزديك و شرق و جنوب به خوبى ديده شود. در ازدحام شديد طواف كنندگان باز هم قابل مشاهده است و حتى اگر در رواق مسجدالحرام باشند.
بنابراين، ركن حجرالأسود خود علامت شرعى مشخّصى است كه براى بينندگان بهسادگى و بدون هيچگونه مشقّتى قابل مشاهده است و به عنوان علامت شرعى، جهت آغاز طواف و پايان آن، از زمان پيامبرخدا صلى الله عليه و سلم و خلفاى راشدين و طى عصور اسلامىِ گذشته، حتى قبل از كشيدن اين خط بوده است.
طواف كنندگان، از قبل از نقطۀ پايانى سمت راست حجرالأسود، طواف را آغاز و با رسيدن به آن مكان، كاملاً از جلوى آن عبور مىكردند تا يك دور كامل طواف، تمام مىشد بدون آنكه مشكلى بهوجود آيد، امّا پس از كشيدن اين خط، براى طواف كنندگان هر روزه و در ايام مختلف، بهويژه در اوقات ازدحام شديد كه پس از نظام جديد عمره تقريباً در همۀ روزهاى سال مشاهده مىشود، يقين حاصل شد كه وجود اين خط در منطقۀ طواف، زيانها و مخطورات اخلاقى و دينى بهوجود مىآورد؛ از جمله مخطورات دينى آن است كه برخى از زنان و مردان به روى اين خط نماز گزارده و اين كار را از شعاير طواف مىشمارند و برخى پس از اتمام طواف در نقطه پايان مىايستند كه اين كار خللى در دور آخر بهوجود مىآورد. امّا زيانهاى اخلاقى در چسبيدن طواف كنندگان زن و مرد به هم است. چون از پشت سر فشار وارد مىشود و در قسمت جلو برخى كاملاً مىايستند و هيچ راه فرارى باقى نمىماند. بعضى از طواف كنندگان هم مىخواهند حتماً خطى را كه