251كه در داخل كشورها با دست استعمال و عمال آن بر برادران مسلمان آنان چه مىگذرد. 15- اجراى فريضۀ مهم امر به معروف و نهى از منكر:
يكى از ابعاد اجتماعى حج، انجام مسؤوليت همگانى و نظارت عمومى و ملّىِ امر به معروف و نهى از منكر است.
امر به معروف و نهى از منكر اختصاص به مسائل فردى و فرعى و جزئى ندارد و از تكيه و تأكيداتى كه اسلام بر اين فريضه دارد و توبيخ شديدى كه تاركان آن را كرده، معلوم مىشود كه نظر اسلام تنها به اصلاح فرد و تغيير در روش و گفتار افراد نيست بلكه افزون بر آن، اصلاح اجتماع در سرلوحۀ برنامههاى اسلام قرار دارد. قرآن مجيد امتى را مىستايد كه به اين وظيفۀ خطير عمل مىكنند آنجا كه مىفرمايد:
كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَتَنْهَوْنَ عَنْ الْمُنكَرِ وَ تُؤْمِنُونَ بِاللّٰه
«شما بهترين امتى هستيد كه براى مردم پديد آمدهاند؛ زيرا امر به معروف و نهى از منكر مىكنيد و به خدا ايمان داريد.» 2معيار بهترين امت بودنِ مسلمانان اين است كه امر به معروف و نهى از منكر مىكنند و به خدا ايمان دارند. در اهميت اين موضوع همين بس كه على عليه السلام آن را برتر از همۀ اعمال نيك دانسته و مىفرمايد:
«اعمالالبرّ كلّهاوالجهاد في سبيلاللّٰه عند الأمر بالمعروف والنهى عن المنكر الا كنفثة في بحر لجّىّ» .
«همۀ كارهاى نيك و جهاد در راه خدا در برابر امر به معروف و نهى از منكر جز دميدنى در درياى پهناور نيست.» 3و امام باقر عليه السلام آن را فريضۀ زير بنا و پايۀ ديگر اعمال مىداند و مىفرمايد:
«ان الأمر بالمعروف والنهى عن المنكر سبيل الأنبياء ومنهاج الصلحاء وفريضة عظيمة بها تقام الفرائض» .
«امر به معروف و نهى از منكر راه و روش پيامبران و صالحان است. فريضهاى بزرگ است كه در پرتو آن ديگر فرايض برپا مىشود.» 4و رسول گرامى اسلام صلى الله عليه و آله مىفرمايد:
«اِذٰا اُمّتي تَواكَلَتْ الأمْر بِالْمَعْرُوف وَالنّهي عَنِ الْمُنْكَر فليأذنوا بوقاع مِنَ اللّٰه» .