52
فقه الرضا: «و تقف فى وسط الوادي مستقبل القبلة و يكون بينك و بينالجمرة عشر خطوات أو خمس عشرة خطوة» . 1
«در وسط درّه مىايستى، در حالى كه رو به قبله ايستادهاى و فاصلۀ ميان تو و جمره ده يا پانزده قدم مىباشد.»
7 - در فتاوى فقيهان توصيه شده كه هفتاد ريگ از مشعرالحرام گردآورى شود. و اين عدد به ميزان سنگهايى است كه حاجى بدان نيازمند است؛ چرا كه در روز دهم بايد جمرۀ عقبه را رمى كند و هفت سنگ لازم است و روز يازدهم و دوازدهم و نيز سيزدهم (براى كسانى كه شب بيتوته كردهاند) هر يك بيست و يك عدد لازم است كه جمعاً مىشود هفتاد.
اين نشان مىدهد كه حاجى مىتواند به آسانى رمى را انجام دهد وگرنه مناسب بود توصيه شود مقدارى بيش از نياز سنگ گردآورى كند.
به تعبير ديگر، اين توصيه با اين فرض سازگارى دارد كه به آسانى انجام تكليف ممكن است اما آنچه شاهدش هستيم بسيارى از افراد نمىتوانند با صد ريگ نيز رمى را به جا آورند، چه رسد به هفتاد ريگ.
محقق در شرايع مىگويد:
«اذا وردالمشعر استحب له التقاط الحصى منه و هو سبعون حصاة» . 2
«هنگامى كه وارد مشعر شد مستحب است از آنجا سنگريزه جمع كند و تعداد آن هفتاد است.»
شهيد اول در دروس نيز همين تعبير را دارد. 3فقيهان معاصر نيز چنين فتوا دادهاند كه:
«مستحب است سنگريزههايى را كه در منا رمى خواهد نمود، از مزدلفه بردارد و مجموع آن هفتاد دانه است.» 48 - در فتاوى فقيهان تا زمان شهيد اول اشارهاى به مَعْلَم و نشانه نيست؛ يعنى آنها سخن از رمى جمره آوردهاند و قرائنى در كلام آنان است كه با نظريه مختار سازگار است.
بيشتر آنان پس از رمى، تعبير «ثمّ وقعت علىالجمرة» آوردهاند كه نشاندهندۀ افتادن