49شده كه قسمتى را خودش مصرف كند و قسمتى از آن را هديه دهد و قسمتى را نيز به مستمندان بدهد.

دلائل لزوم مصرف گوشت قربانى

الف: آيات

در تعدادى از آيات قرآن به صراحت دستور به خوردن و خوراندن گوشت قربانى داده شده؛ از آن جمله است:

1 - «وأذّن في النّاس بالحجّ يأتوك رِجالاً وعلىٰ كُلّ ضامرٍ يأتين مِن كلّ فجٍّ عميق ليشهدوا منافِعَ لهم و يذكروا اسمَ اللّٰه في ايّام معلومات علىٰ ما رزقهم من بهيمة الانعام فكلوا منها واطعموا البائس الفقير» ؛ ¹«مردم را به حج دعوت كن، تا پياده و سواره بر مركب‌هاى لاغر از هر راه دورى به سوى تو بيايند تا شاهد منافع گوناگون خويش (در اين برنامۀ حياتبخش) باشند. و در ايّام معيّنى نام خدا را بر چهار پايانى كه روزيشان كرده‌ايم (به هنگام قربانى) ببرند. پس از گوشت آنها بخوريد و بينوايان فقير را نيز اطعام نماييد.»

در آيات فوق بهره‌برداى از گوشت قربانى را از جمله منافع حج برشمرده و جالب اين است كه خداى متعال از ميان همۀ منافع حج روزى «بهيمةالأنعام» را مطرح ساخته و دستور داده است كه خود حاجى از اين نعمت الهى بخورد و انسانهاى بيچاره و مستمند را از آن بخوراند.

2 - «والبُدْنَ جعَلناها لَكُم مِن شعائرِ اللّٰهِ، لكم فيها خيرٌ فاذكُروا اسمَ اللّٰهِ عليها صوافَّ فإذا وجَبَت جُنُوبُها فَكُلوا منها وأطعموا القانع والمُعترّ، كذلك سخّرناها لكم لعلّكم تشكرونَ لَن ينالَ اللّٰهَ لُحومُها ولا دماؤها ولكن يناله التَّقوى منكم كذلك سَخَّرنا لكم لتُكَبِّروا اللّٰه علىٰ ما هداكُم وبَشّرِ المحسنين» ؛ ²«شترهاى چاق و فربه را (در مراسم قربانى حج) براى شما از شعائر الهى قرار داديم.

در آنها براى شما خير و بركت است؛ نام خدا را (هنگام قربانى كردن) در حالى كه به صف ايستاده‌اند بر آنها ببريد؛ و هنگامى كه پهلويشان آرام گرفت (و جان دادند) از گوشت آنها بخوريد و مستمندان قانع و فقير را نيز از آن اطعام كنيد. اين گونه ما آنها را مسخّرتان ساختيم، تا شكر خدا را به جا آوريد نه گوشتها و نه خونهاى آنها، هرگز به خدا نمى‌رسد. آنچه به او مى‌رسد تقوا و پرهيزكارى شماست. اين گونه خداوند آنها را مسخّر شما ساخته، تا او را به خاطر آن كه شما را هدايت كرده است بزرگ بشمريد و بشارت ده نيكوكاران را.»

3 - جعل اللّٰه الكعبة البيتَ الحرامَ قياماً للنّاس و الشَّهر الحرام والهَديَ والقلائدَ ذلك لِتَعْلَمُوا أنّ اللّٰهَ يعلمُ ما في السمواتِ وما في الأرض وأنَّ اللّٰه بكلّ شيء عليمٍ.» ³«خداوند، كعبه - بيت حرام - را وسيله‌اى