99در داخل حجر (اسماعيل) مىريخت. پلههايى نيز از چوب در داخل آن و در سمت ركن شامى قرار داده بودند كه بوسيلۀ آن به پشتبام بالا مىرفتند. و سقف و ديوارهاى آن را از داخل آراستند و بر ستونهاى آن تصاوير انبياء، درختان و ملائكه را نصب كرده بودند كه در ميان آنها تصوير ابراهيم - ع - و پيرمردى كه با آلات قمار بازى مىكرد و همچنين تصوير عيسى بن مريم و مادرش و ملائكه ديده مىشد.
كسانى كه قبل از سال فتح، داخل كعبه را ديدهاند، گويند كه تمثال مريم و عيس - ع - در آن نصب بود كه عيسى در دامن مادرش نشسته بود. و همچنين در داخل بيت شش ستون ديدهاند. تمثال عيسى - ع - و مريم مادرش در ستونى كه كنار كعبه بود قرار داشت. هبل و دو شاخ قوچ نيز بر آن نصب شده بود، هنگامى كه از بناى آن فارغ شدند آنها را بوسيلۀ بردها و پارچههاى يمانى پوشانيده بودند 1. 2
از بعضى روايات برداشت مىشود كه ديوار كعبه از حجر اسماعيل - ع - مسقوف بود چنانكه قبلاً از مسقف شدن آن در روزگار قصى ياد كرديم و يا برعكس آنچه كه در روايات ديگر آمده و خلاصۀ آن را قبلاً ذكر كرديم.
روايات تاريخى مىگويد كه قريش در دوران جاهليت روزهاى يكشنبه و پنجشنبه خانۀ خدا را مىگشودند و پردهداران بر در خانه نشسته و بخاطر بزرگداشت و حرمت آن اجازه نمىدادند كسى با كفش وارد آن شود و بايد كفشهاى خود را پايين پله مىگذاشتند. اولين كسى كه كفش و نعلين خود را درآورد و با آنها وارد كعبه نشد وليدبن مغيره بود كه بخاطر بزرگداشت آن در اين سال چنين كرد. 3
در سال فتح بتها و تصاوير انبيا و ملائكه همگى از بين برده شد و آثار آن نيز همگى محو گرديد و اين مطلب طبق بيشتر رواياتى است كه در مورد سالِ فتح، گزارش شده است. رواياتى نيز ذكر مىكنند كه رسول خدا -