258اوّلى دين است و تنظيم افكار و رفتار بر پايۀ توحيد، از ابتدايى‌ترين احكام و وظايف شريعت اسلامى است:
«اوّل الدّين معرفته» . 1«نخستين مسألۀ دينى، شناخت خداوند است.»
دين حق و فطرى از عمده‌ترين عاملهاى وحدت و از مهمترين اسباب اتّحاد انسان‌هاست:
«انّ اللّه اصطفٰى لكم الدين فلاتموتنَّ الاّ و انتم مسلمون» . 2«همانا خداوند دين اسلام رابراى شما برگزيد. پس نميريد مگر آنكه مسلمان باشيد.»
«ومن احسن ديناً فمن اسلم و جهه للّٰه‌و هو محسن و اتّبع ملّة ابراهيم حنيفاً. . .» . 3«دين چه كسى نيكوتر است از دين آنكه روى براى خدا تسليم كرده و نيكوكار است و پيرو آيين حنيف ابراهيم - عليه‌السلام - مى‌باشد.»
على‌بن ابيطالب - عليه‌السلام - در اشاره به دين، به اين معنا، خطاب به بعضى سست عنصران، متكاهل در جهاد و مبارزه فرمود:
«أما دين يجمعكم و لاحميّة تحمثكم» . 4«دينى كو؟ كه فراهمتان دارد و غيرتى كو؟ كه شما را به خشم آرد.»
دين حق و مبتنى بر تعقّل و انديشۀ سالم، انسان‌ها را گرد هم مى‌آورد و بشر را وا مى‌دارد كه به نقاط مشترك بيانديشند و تفاوت‌ها رابطور معقول و منطقى تحمل كرده و گره برآمده از اختلافات را با تدبير بگشايند.
و بعكس، دين باطل و نامعقول كه ساخته و پرداختۀ اوهام بشر