127پاسى از شب و در حالى كه خود را كاملاً از ديد همشهرىهاى خود پنهان مىكردند، تك تك به سوى عقبه - در شِعْبى كه در آن ناحيه قرار داشت - حركت كردند.
واقدى آورده است كه آنها وعده كردند تا دومين روز ايام تشريق، شب هنگام در منى، در حالى كه ثلث اول شب سپرى شده، در شعب دست راست كسى كه از منى به سوى پايين عقبه در حركت است، اجتماع كنند.
واقدى مىافزايد: همانجا كه اكنون مسجد (البيعه) است. رسول خدا به آنها گفت: نبايد كسى را بيدار كنند و يا منتظر فرد غايبى بمانند، پس از آن بود كه انصار تك تك و دوبدو به سوى اين منطقه حركت كردند. 1
دليل انتخاب چنين شبى در ايام منى اين بوده كه آنان، روز بعد مىتوانستند مكه را به سوى يثرب ترك كنند.
در روايت ابن اسحاق (كه از كعب بن مالك نقل كرده) آمده است كه عباس عموى رسول خدا - ص - همراه آن حضرت بوده است. در اين باره ترديدى از ناحيۀ يكى از محققان صورت گرفته است. اين ترديد از آنجا نشأت گرفته كه سخنانى كه در آن محفل به عباس نسبت داده شده، از چند جهت قابل تأمل است:
1 - بر مسأله هجرت تكيه كرده و از انصار خواسته است كه: «اكنون كه برادرزادهاش قصد دارد نزد آنها برود، بايد تعهّد كنند تا از وى محافظت نمايند» ، در حالى كه مسألۀ هجرت در آن زمان روشن نبوده است.
2 - ديگر جملات نقل شده، به گونهاى است كه عباس را در حدّ يك فرد كاملاً مؤمن نشان مىدهد، در حالى كه حتّى در همان روايت آمده كه وى هنوز بر «دين قوم» خود بوده است.
حدس قوى (همانگونه كه محقق مورد نظر نيز اشاره كرده) آن است كه در آن محفل يكى از انصار با نام عباس بن عبادة بن نضلة الأنصارى نيز