102خطبههاى نماز جمعه، سخنرانان و از طريق كتاب و جزوه و جلسات آموزشى بهره بگيريم تا به تدريج كمتر خريد كردن، تبديل به فرهنگ شود و به جاى خريدهاى مادّى، مردم بپذيرند كه حاجى در آنجا اگر به نيابت از آنها طواف كند و نماز بخواند قطعاً براى آنها سودمندتر است. البته هر كسى در يك فرصت كوتاه خريد مختصرى هم انجام دهد و براى نزديكان هديه بياورد.
از سوى ديگر، چون اين سفرها معنوى و الهى است، نبايد آن را با مسائل ضد ارزشى و چشم و همچشمىها آلوده كرد. به نظر مىرسد با بهرهگيرى از روشهاى منطقى و اخلاقى مىتوان اين مشكل را با مرور زمان به حداقل رساند.
13. ميقات حج: حضرت عالى مى پذيريد كه يكى از رويدادهاى تلخ حج گذشته، مسألۀ تأخير زياد در پروازها بود كه رنجش زائران محترم را در پى داشت و اين سفر معنوى را با تمام شيرينى كه دارد، در لحظات پايانى و هنگام بازگشت به كشور، به كام آنان تلخ كرد، بفرماييد كه دليل اين بىبرنامگى ها و تأخيرها چه بود و وعدۀ رييس محترم سازمان حج و زيارت مبنى بر «پرداخت جريمۀ تأخير» ، عملى گرديد يا خير؟
پاسخ: مشكل تأخير هواپيماها در حج دلايل مختلفى دارد؛ برخى از آنها به مسألۀ تحريم و فرسودگى هواپيماها بر مىگردد كه گاهى يك قطعه خراب مىشود، موتور آتش مىگيرد و به ناچار تا تعويض و درست شود، زمان خواهد برد.
برخى به كنترلها و رفتارهاى كشور ميزبان ارتباط پيدا مىكند و در حقيقت به نوع مديريت و سرويس دهى آنها بر مىگردد.
گاهى با بدى آب و هوا و بارش برف و باران ارتباط دارد و گاهى هم به سوء مديريتها بر مىگردد؛ بنابراين، بايد آنها را متناسب با علل و عوامل خود تحليل كرد و براى حل آنها اقدام نمود.
سال گذشته دليل ديگرى هم به دلايل ياد شده افزوده شد و آن اين بود كه كشور ميزبان، اجازه فرود به تعداد مورد نياز از هواپيماها را به ايران نمىداد. با شركتى به نام «الوفير» قرار داد بستند كه چون صاحبان اين شركت سعودى بودند، توانستند اجازۀ