40قبر غمبار و يادآورندۀ جانبازى ميدان عشق، امّ البنين، مادر پسرانى كه در كربلا به دست غولان و سفاكان پرپر شدند.
قبور شريف شهيدان نبرد اُحد و مقاومان در حرّه و نيز مادر رضاعى پيامبر، حليمه سعديه.
آرى، همۀ اينان در بقيع آرميدهاند و رازهاى نهفتۀ بسيار دارند، كه در اين سلسله، از مدفنشان و اندكى از گذر روزگارشان وا ميگويم و مساعدت و فضل و يارى خداى را در اين راه آرزومندم.
طبقات و گروههاى خفته در بقيع
خفتگان در خاك مطهّر بقيع، به چند طبقه و گروه تقسيم مىشوند:
الف: صحابۀ صادق
ب: عموم صحابه
ج: امامان معصوم
د: همسران و دختران پيامبر (ص)
ه: شهيدان ميدانهاى جهاد و شهادت
و: منسوبين پيامبر
ز: تابعين
در مباحث ادامه دار خود، از شخصيتهاى بزرگ و به ويژه امامان (ع) خواهيم نوشت و آن را مورد بررسى قرار خواهيم داد:
قبور صحابۀ مطهر و ياران صادق
پيامبر خدا (ص) ، كه درود خدا بر او باد، صحابهاى خالص و صادق داشت كه در تمام دوران حياتشان وفادار به راه و سيرۀ آن حضرت بودند. آنان شخصيتهايى بزرگ بودند كه همواره پيامبر را يارى ميكردند. ياد آن شخصيتهاى والامقام، در خور تأمل و بايسته است، كه در بخش نخست، به شرح حال اين صحابه ميپردازيم:
1. عثمان بن مظعون
عثمان بن مظعون، شخصيتى بزرگ و از اصحاب والا مقام پيامبرگرامى اسلام است. كنيۀ وى ابوالسّائب (پدر سائب) است. وى چهاردهمين شخص از مسلمانان بودكه با عشق و خلوص و آگاهى تمام به پيامبر ايمان آورد و در راه آرمانهاى آن حضرت، مقاومتها و جانفشانيها كرد. ابن مظعون از افرادى استكه پس از تحمّل سختيهاى دوران اوليۀ عسرتها، همگام با ديگر مهاجران اوليه، به حبشه مهاجرت كرد. فرزند او «سائب» نيز همراه وى بود. او پس از تحمل سختيهاى اين هجرت، كه دورى از رسول گرامى و خانواده و شهر محبوبش (مكه) را به همراه داشت، به مدينه هجرت كرد. در نبرد سرنوشت ساز و حماسه آخرين بدر شركت داشت و با يلان و شجاعان سپاه كفر، پنجه در پنجه انداخت و غرور و حماسه آفريد.
او فردى عبادت پيشه بود و در عبادت تلاش و مداومت بسيار داشت. همواره شبها را به عبادت مشغول بود و روزها را روزه ميگرفت. به پا دارندۀ نماز شب و روزه در روز و جهاد در راه حق بود.
او از كثرت تمايل به عبادت، چند روزى رياضت پيشه كرد كه با منع پيامبر مواجه شد و تا هنگام بدرود زندگى، در كنار حضرت رسول، كمر به اطاعت و خدمت بست. از شهوات دورى كرد و كمتر با زنان معاشرت داشت. چنانكه گفتهاند: باز هم از پيامبر تقاضا كرد كه اجازه دهد ترك دنيا كند اما رسول الله منعش نمود.
عثمان بن مظعون كسى است كه پيش از نزول آيات بر حرمت شراب، خود با درك بدى و فساد شراب، آن را بر خود حرام كرد و چنين گفت: «لاَ أشرب شراباً يذهب عقلي و يضحك بي مَن هُوَ أَدْنَى مِنّي» ؛ 1«شراب نمىآشامم؛ زيرا عقلم را از بين مىبرد و ميدانم كسانى كه از من پايينترند بر من خواهند خنديد!»