95دست دهيم، به مطالعهاى ميدانى در سه محله يا منطقۀ مكه پرداختيم كه عبارتند از:
1 - منطقه عزيزيه
2 - منطقه زاهر
3 - منطقۀ جرول
براى رسيدن به دركى روشن از مساجد اين سه منطقه، نخست همايش ميدانى دربارۀ اين محلّهها انجام يافت، سپس مشاهدات به دست آمده بر روى نقشه ثبت گرديد و سرانجام مساجد موجود در اين مناطق بر روى نقشه علامت زده شدند. (جدول شماره 10) .
جدول شماره 10- شمار مساجد موجود در سه منطقه مورد بررسى
نام محله يا منطقهتعداد مساجد موجود
عزيزيه27
زاهر39
جرول19
جمع85
براى پى بردن به فواصلى كه نمازگزاران از خانه تا مسجد طى مىكنند در هر يك از مساجد مورد مطالعه، چند مسجد به عنوان نمونه و همچنين شمارى از نمازگزاران در هر منطقه به عنوان نمونه انتخاب شدند و در مطالعاتى ميدانى، دادههايى درباره فاصلهاى كه هر كدام از آنان سپرى مىكنند و نيز جهتى كه براى رسيدن به مسجد در پيش مىگيرند گردآورى شد.
در نقشه شماره 6 كه مربوط به منطقه عزيزيه است مشاهده مىكنيم كه در مورد بسيارى از مساجد فاصله زيادى از آنها تا خانههاى مسكونى مناطق اطراف وجود دارد.
اين در حالى است كه در ديگر سوى در برخى از مناطق، به ويژه در جاهايى كه به خيابانهاى اصلى مشرف هستند، شاهد نوعى كار موازى و دوبارهكارى هستيم.
در منطقۀ عزيزيه نكتۀ قابل ملاحظه ديگر آن است كه فاصلههاى ميان مساجد و به تبع، فاصلههاى ميان خانهها و مساجد، بيش از آن چيزى است كه در ديگر مناطق به چشم