169كعبه بر آن ايستاده يا بر آن ايستاده و غسل كرده و اثر قدم آن حضرت روى آن مانده، در اين صندوق است. به هر صورت پشت اين مقام؛ يعنى جانب شرقى مسجد، ايوان كوچكى است كه دو صف مى‌توانند بايستند، هر صفى پنج نماز طواف را خلف مقام يا قريب به آن بخوانند.
منبر
در جانب شمالى مقام ابراهيم - ع - منبرى ديده مى‌شود از سنگ مرمر در نهايتِ زيبايى و سيزده پله دارد و بر عرشۀ منبر قبه‌اى است كه بر چهار ستون كوچك از مرمر نهاده و روپوش آن قبه صفحات نقره است كه با طلا مطلى نموده‌اند و خطيب، زير قبه مى‌ايستد و خطبه مى‌خواند و از تابش آفتاب محفوظ است و بر سر در منبر كه رو به شرقى مسجد است نوشته شده: «انّه من سليمان وانّه بسم اللّٰه الرحمن الرحيم، صدق اللّٰه جلّ اسمه، سنۀ 966» از اين عبارت معلوم مى‌شود كه بانى اين منبر سلطان سليمان خان بن سلطان سليم خان عثمانى است.
باب بنى‌شيبه
در خلف مقام ابراهيم جانب شرقى درگاهى است معروف به باب بنى‌شيبه و آن عبارت است از دو ستون مربع مرتفع از رخام و نيم‌دايره‌اى بر سر اين دو ستون واقع است ملوّن و منقّش در جانب شرقى با آب طلا نوشته: «اُدخلوها بسلامٍ آمنين» و نيز نوشته شده: اللّٰه جلّ جلاله «سلام عليكم طبتم فادخلوها خالدين» محمد عليه‌السلام.
در صدر اسلام؛ يعنى قبل از توسعۀ مسجدالحرام اينجا درب مسجد بوده.
چاه زمزم
در سمت جنوبى مقام ابراهيم - ع - به فاصلۀ چند ذرع بنايى است مربع و دربِ آن طرف شرقى مسجدالحرام باز مى‌شود. در داخل اين بنا چاه زمزم است كه شرح پيدايش آن به واسطۀ مَلَك يا پاى اسماعيل - ع - و خفاى آن در عصر جاهليت و حفر نمودن حضرت عبدالمطّلب آن را و خواص آن، اظهر من الشمس است و محتاج به تفصيل نيست.
بلى حضرمى گويد: در قعر چاه سه چشمه است: يكى محاذى حجرالاسود و ديگرى