154
از هندوستان تا حريم يار
ترجمه و تحقيق: محمد على مقدادى
سيرى در سفرنامۀ حج مرحوم صاحب عبقات الأنوار
علّامه مير حامد حسين هندى
مقدمه
از گنجينههاى بسيار ارزشمند و گرانبهاى شيعه، سفرنامههاى دانشمندان و انديشهمندان است كه بحق بايد به عنوان ميراث فرهنگى شيعه از آنها ياد كرد.
اينان از دريچۀ خاصى به اصل مسافرت و مشاهدۀ اماكن و آثار پرداخته و با اهداف بلند و مقدّسى از ناگفتهها و رازهاى پنهان پرده برداشتهاند.
گر چه سير و سفر، كارى پسنديده و پرفايده است و در قرآن و روايات اهل بيت - عليهمالسلام - بدان سفارش شده و آدابش بيان گرديده است، 1ليكن پرداختن به زواياى پنهان تاريخ و افشاى جرايم مجرمان و خيانت پيشگان و يا معرفى يك حركت، عقيده، پويندگى، چگونگىِ تحوّل و فراز و نشيب آن در فلان مقطع از زمان، كارى است كه از سفرنامهنويسان شايسته و كارآمد برمىآيد. نويسنده خوب و دانشمند است كه مىتواند به خوبى از عهدۀ چنين امرى برآيد و توانمندانه حقايق را به نمايش بگذارد.
سفرنامۀ حضرت علّامه مير حامد حسين هندى - ره - از اين گروه سفرنامهها است كه به عربى نگاشته و نام «أسفار الانوار» بر آن نهاده است.
مير حامد حسين در «أسفارالأنوار» از سفرى گزارش كرده كه در سال 1282 هجرى قمرى به همراهى برادرش، سيد اعجاز حسين هندى انجام داده است. آن دو، سفر خود را از وطنشان