144آفتاب، به ابراهيم گفت: اى ابراهيم به گناهت اعتراف كن و مناسك خود را بشناس، پس عرفات ناميده شد بخاطر گفتۀ جبرئيل كه گفت: «اعتراف كن» و او اعتراف كرد. ¹4 - ديگرى گفته است: از آن جهت كه حاجيان در اين سرزمين با يكديگر آشنا مى‌شوند، اين روز را روز «عرفه» و اين سرزمين را «عرفات» نام نهاده‌اند. ²5 - و نيز گفته‌اند: چون عرفات سرزمينى مقدس و با عظمت است، آن سان كه گويى با بوى خوش آنجا را عطرآگين نموده‌اند، لذا عرفاتش ناميده‌اند. ³6 - برخى را نيز عقيده بر آن است كه: چون يكى از معانى «عِرْف» صبر و بردبارى است و حاجيان براى رسيدن به عرفات و وقوف در آن رنج و زحمت فراوانى را متحمّل مى‌شوند، بدين جهت اين مكان را عرفات ناميده‌اند و در تأييد اين نظر، شعرى را نقل كرده‌اند كه:

قُل لابن قيس أخى الرقيات ما أحسن العِرْفَ فى المصيبات! ⁴

7 - و سرانجام گفته‌اند: چون جبرئيل مناسك حج را به ابراهيم خليل الرحمان آموخت و وى را نسبت به عرفه آگاه ساخت، آن گاه به او گفت: أَعَرفت؟ و ابراهيم پاسخ داد: آرى. از اين رو آنجا را عرفات ناميده‌اند. ⁵از مجموع آنچه گفته شد شايد بتوان گفت اعتراف به گناه كه در وجه تسميۀ دوّم و سوّم آمده و امام صادق - ع - نيز مهر تأييد بر آن نهاده‌اند، بهترين دليل نامگذارى اين سرزمين مقدّس به «عرفات» است.

پيشينۀ تاريخى عرفات

بر اساس گزارش تاريخ، پيشينۀ اين نام و اين سرزمين، به زمان حضرت آدم - ع - مى‌رسد، آن گاه كه او و همسرش حوّا از بهشت رانده شده و پس از مدّتى يكديگر را در اين سرزمين يافتند و از همين رو، برخى اين ديدار را علّت نامگذارى اين نقطه از زمين، به «عرفات» دانسته‌اند. ⁶از آن پس و بدنبال تشريع حج، وقوف در عرفات بعنوان امرى واجب مطرح شد. ⁷ليكن شهرت اين سرزمين، از زمان حضرت ابراهيم - ع - به بعد است.

تا قبل از پيدايش زمزم، به دليل وجود چاه‌هاى آب در اطراف عرفات برخى قبايل،