135عبدالرحمان. اولى به پشتيبانى شيخ محمد بن عبدالوهاب كشورى وسيع به تصرف آورد و دومى مملكت عربى سعودى را تأسيس كرد.
عبدالعزيز بن محمد به سال 1185/1773 بر عشاير متحد نجد تاخت و آنان را در قريۀ حاير 1شكست داد. بعد سپاهيان امير رياض را در سال 1187/1773 تار و مار كرد و پس از مرگ دهام شهر رياض را به تصرف آورد. در 1190/1776 شهر ثَرْمَدَه را گشود و سال بعد دو ناحيۀ مهم سُدَيْر و وَشْم تسليم او شدند. 2سپس با امير عيينه و ساير مشايخ نجد پيمان آشتى منعقد كرد و بيشتر قبايل آن خطه به عقيدت وهابى گراييدند. او اراضى خرج و تهامه و شهرهاى مجمعه و حرمه و بُرَيْدَه را تصرف كرد و در جنگ با غالب بن مُساعد شريف مكه پيروزى با او بود. در حمله به جبل شَمَّر و حايل و قصيم بعد از قتل و غارت بسيار، آن نواحى را به تصرف آورد و با قتل عامهاى بىرحمانه، اعراب سراسر عربستان را مرعوب و فرمانبردار خود ساخت.
اگر درنده خويى عبدالعزيز و پسرش سعود نبود، نه امارت سعودى دوام مىيافت و نه مسلك وهابى رواج پيدا مىكرد. به فرمان او هر مسلمان غير وهابى چه شيعى و چه سنى واجبالقتل و مال و ناموسش بر وهابيان حلال بود. تا كشف نفت هزينه ارتش و بودجه كشور سعودى از همين محلها، تأمين مىشد. از جمله فتوحات عبدالعزيز كه موجب شهرت او در عربستان شد، فتح مكه و مدينه و طايف بود كه مشاهد متبركه و قبور ائمّه را ويران كرد و رسوم وهابى را در حجاز جارى ساخت. تصرّف بحرين و چند امارت ساحلى خليج فارس سابقهاى براى آل سعود بوجود آورده كه همواره به آن استناد مىكنند. در اواخر امارت عبدالعزيز بود كه شيخ، در عمر نود و يك سالگى - و به قول «ابن بِشْر» مورخ نجدى در نود و هشت سالگى درگذشت.
از كارهاى ننگين عهد عبدالعزيز اين بود كه پسرش سعود به امر او و فتواى علماى وهابى در فروردين 1217 ه. ق. به كربلا حمله كرد و اهالى آن شهر مقدس را قتل عام نموده، حرم حسين بن على - ع - و عباس بن على - ع - را ويران كرده به آتش كشيد. در اين حمله كه به بهانه دستاندازى اعراب شيعى خزاعِل به حُجاج نجدى صورت گرفت شهر كربلا كاملاً غارت شد و خيابانهاى آن از كشتگان انباشته گرديد. اعراب وهابى كشتگان را برهنه مىكردند