47سال 78 1يا 79 2به دنيا آمده و در سال 121ق. به شهادت رسيده 3است و اگر عمرِ اشرف تنها 5 سال از زيد شهيد بزرگتر باشد، ميان سالهاى 73 يا 74ق. به دنيا آمده و اگر طول عمر او را كه بين 65 و 70 سال نوشتهاند 4بدانيم، او در سال 138 يا 144ق. از دنيا رفته است و اين مصادف با آغاز دولت بنى عباس مىباشد.
عمر اشرف از نگاه عالمان رجال
عالمان رجال و انساب او بزرگ شمرده و ستودهاند كه در اينجا به پارهاى از آن اشاره مىشود:
وى مكنّى به ابوحفص 5و ابوعلى 6و ملّقب به اشرف 7است و به اين نام ملقب شد تا فرقى بين او و عمربن امام على (ع) باشد؛ زيرا پسر امام على (ع) از يك جهت و عمر بن امام سجاد (ع) از دو جهت - پدر و مادر - شرافت نسب داشت؛ ازاينرو، اوّلىبه «عمر أطرَف» شهرت يافت و دوّمى به «عمر أشرف» 8همچنين اين شرافت نسبى باعث شد تا ميان فرزندان جعفرطيار (ع) ، اسحاق عريضى را «اطرف» ، 9و اسحاق بن على زينبى 10را «اشرف» ملقّب سازند. 11
او از برادرش زيد شهيد، بسيار بزرگتر 12و مادرشان جيدا، كنيزى است كه مختار بن ابو عبيدة ثقفى آن را خريدارى كرد و براى امام سجاد (ع) فرستاد و از او، عمراشرف، زيد، على و خديجه به دنيا آمدند. 13
عمر اشرف، مردى شريف، جليل، بزرگوار، بخشنده، پرهيزكار و فاضل بود. 14شيخ طوسى در رجالش او را از اصحاب برادرش امام محمدباقر (ع) 15و برادر زادهاش امام صادق (ع) برشمرده و با عنوان، مدنى تابعى ياد مىكند. 16نسب سيد رضى و سيد مرتضى از طرف مادر به او ختم مىشود. 17
او روايات زيادى را بهطور مرسل از پيامبر (ص) 18و پدرش امام سجاد 19و برادرش امام باقر 20و نيز از امام صادق: 21و سعيد بن مرجانه 22و ابن امامة بن سهل بن حنيف 23و فاطمه بنت الحسين (ع) نقل كرده است. 24
ابو الجارود زياد بن منذر گويد: از ابو جعفر محمدباقر پرسيدم، كدام يك از برادرانتان نسبت به شما مهربانتر و فاضلتر بودند؟ حضرت در پاسخ گفت: اما عبدالله [باهر]، بازوى