28و حضرت فاطمه (س) داشتهاند و اگر خليفه يا شخصى حكم توليت صادر مىكرد، آن حكم شامل تمام اين صدقات مىشد. در بخش بعدى به آن اشاره خواهد شد.
فدك در دورۀ خلافت ابوبكر
در بررسى منابع تاريخى، نخستين كلامىكه دربارۀ فدكِ بعد از پيامبر (ص) به چشم مىخورد، اين است كه عمر گفت:
«وقتى پيامبر از دنيا رفت، نزد على بن ابىطالب رفتيم و از ايشان دربارۀ ماترك (اموال) پيامبر پرسيديم. او گفت: اموال پيامبر براى ما خواهد بود. پرسيديم: خيبر چطور؟ گفت: براى ماست. پرسيديم: فدك؟ گفت: از آنِ ما است. گفتيم: اين امور محقق نخواهد شد مگر اينكه با قيچى گردنهاى ما را جدا كنى!» 1
در كتب اهل سنت اگرچه تصريحى به اخراج كارگزاران حضرت زهرا (س) از جانب ابوبكر نشده، اما در جاهاى مختلف بدون توجه و عنايت به بحث فدك، اثبات كردهاند كه آن را تصرف نمودند و كارگزارانش را اخراج كردند.
در «الصواعق المحرقه» باب مدح شيخين مىنويسد:
برخى براى اينكه زيد بن امام زين العابدين (ع) را به اهانت و هتك ابوبكر وادار كنند، به وى گفتند: ابوبكر فدك را از حضرت زهرا (س) گرفت! او در پاسخ [به حالت تقيه] گفت: «ابوبكر مرد مهربانى بوده، من هم اگر بودم چنين حكمى مىدادم!» 2
كميت شاعر نيز چنين تقيهاى را به كار برده است. جوهرى دربارۀ گفتگوى سيد حميرى و كميت اينگونه مىنويسد: سيد ازكُميت پرسيد: آيا تو اين شعر را سرودهاى؟
إنّي أُحِبُّ أَمِيرالمُؤمِنين وَلاَ
كُميت پاسخ داد: آرى، اين شعر سرودۀ من است ولى به خاطر تقيه از بنى اميه چنين سرودهام. اما در اين شعر تصريح كردهام كه آنچه در دست حضرت بود گرفتند. 4