52است كه بعد از اُحد نازل شدهباشد. 1
*2 - بنو نضير
مبحث اول: مفاهيم و تعاريف
گفتار اول: معناى لغوى و اصطلاحى
واژۀ «نضير» در لغت به معناى حُسْن و رونق آمده است. 2الصحيح به نقل از يعقوبى مينويسد: «النضير اسم جبل نزلوا به فسمّوا بإسمه» .
گفتار دوم: نسب بنينضير
اين طايفه و طايفۀ بنوقريظه، از فرزندان هارون، برادر حضرت موسى8 هستند و از اين رو، اعتبارى ويژه نزد ديگر يهوديان داشتند. 3
دكتر جواد على، در اينباره به نقل از الأغانى و تاجالعروس مينويسد:
«در ميان يهوديان، بنوقريظه و بنونضير به «الكاهنين» معروفاند؛ و اين به خاطر آن است كه به جدّ آنان (الكاهن) گفته ميشد و او به زعم اهل اخبار، كاهن بن هارون بن عمران بوده و آنان به خاطر اين نسبت، از ريشهاى رفيع و نسبى والا برخوردار بودند و به همين علت از ساير يهوديان ممتاز بودند و به نسب خود افتخار ميكردند و نيز براى ايشان، سرورى و شرافت، نسبت به همكيشان ديگرشان قائل شدهاند.» 4
مبحث دوم: تاريخ وقوع غزوۀ بنى نضير و علت و چگونگى وقوع آن تاريخ، علت و چگونگى وقوع غزوۀ بنىنضير
گفتار اول: تاريخ وقوع
واقدى و بيشتركتابهاى تاريخ، وقوع اين غزوه را آغاز سال چهارم، بعد ازفاجعۀ بئر معونه، در ماه ربيع الأوّل، سى و ششمين 5ماه هجرت نوشته اند؛ 6ليكن قول ديگرى آنرا پيش از غزوۀ اُحد و شش ماه بعد از غزوۀ بدرالكبرى ميداندكه اين قول هم پيروان زيادى دارد و الصحيح نيز با ارائۀ دلايلى، قول دوم را ميپذيرد. 7ابن هشام ميگويد: سورۀ حشر دربارۀ غزوه بنينضير نازل شده 8و مفسران هم در اينباره اتفاق نظريه دارند.
گفتار دوم: علت وقوع غزوۀ بنينضير
دربارۀ دليل وقوع اين غزوه، چندين نظريه وجود دارد و تا پنج قول در اينباره گفتهاند:
1. طبرى، ابن هشام، تاريخ صدر اسلام، فروغ ابديت، تفسير تبيان، تاريخ سياسى اسلام، الميزان، ابن اثير، تاريخ تحليلى اسلام، اعيانالشيعه و. . . مىنويسند:
«اَبو بِرَاء عامر بن مالك، از بزرگان بنى عامر، به حضور پيامبر (ص) آمده، هدايايى تقديمش كرد و حضرت پذيرش هدايا را مشروط به مسلمان شدن وى نمود، او اسلام را نپذيرفت اما رد هم نكرد بلكه اين آيين الهى خوشايند وى واقع گرديد؛ از اين رو، از پيامبرخدا (ص) درخواست كرد كه نخبگانى (و قاريانى از قرآن) به جانب نجد، براى دعوت به اسلام بفرستد. پيامبر فرمود: من از اهل نجد بر فرستادگانم بيمناكم. او گفت: افراد تو در امان خواهند بود. پيامبر چهل و دو نفر و بنا به قولى 70 يا 72 نفر را با او فرستاد كه اين گروه توسط عامر بن طفيل، در منطقۀ بئرمعونه به شهادت رسيدند؛ اما