71كه براى حج لازم است، (داشته باشند) .
- كسى كه توانايى مالى براى ازدواج با زنان پاكدامن مؤمن ندارد، پس با كنيزان مؤمن ازدواج نمايد.
2) در معنى توانايى قلبى:
- شما هرگز نمىتوانيد در ميان زنان، به عدالت رفتار كنيد؛ يعنى نمىتوانيد علاقۀ يكسان به آنان داشته باشيد.
- تقواى الهى پيشه كنيد تا مىتوانيد؛ يعنى تا آنجا كه طاقت داريد.
با توجه به معناى «استطاعت» ، «مستطيع» كسى خواهد بود كه براى انجام كارى قدرت بدنى و امكانات مادى داشته باشد. البته نوع كارها از هم متفاوتاند؛ برخى تنها توان جسمى، برخى به توان فكرى، برخى به توان مادى و برخى ديگر به وجود هر دو يا هر سه با هم نيازمند مىباشند.
نماز، با رمقى از توان جسمى و فكرى قابل انجام است؛ روزه، انرژى بيشترى نسبت به نماز، نياز دارد؛ اما حج، غالباً با پيمايش مسافت بسيار طولانى همراه است.
چنين مسافرتى، مركبى هموار و ساز و برگى بسيار مىطلبد. از اينرو، تحمّل سختىهاى راهپيمايى تا مكّۀ مكرمه، انجام اعمال و مناسك حج و اسكان چند روزى در شهر مكه، هم قدرت بدنى و فكرى مىخواهد و هم قدرت مالى.
پس، از منظر قرآن و عقل، استطاعت در حج، مستلزم سلامت جسم است و داشتن درهم و دينارى عرفپسند براى تأمين هزينۀ سفر و هزينۀ خانوادهاش به اندازۀ بسندگى در روزهاى مسافرت به خانۀ خدا و بازگشت از آن.