97
مأموريتهاى مشكوك، در سرزمينهاى مقدس (3)
حسن السعيد / علىاصغر قائدان
يهوديان و مسيحيان، به شكل ناشناس، با پوشش عربى و با نامهاى اسلامى!
با افزاش قدرت اروپا و ناتوانى جهان اسلام در قرون اخير، خيزش و موجى از تلاشهاى پيدا و آشكار بر ضدّ عربها و آنچه از جزيرةالعرب مىآمد، جريان يافت و آن خيزش و موج، تلاشهاى واقعىِ ناشى از ارزشها و تصوّرات سياسى و استراتژيكى را پنهان كرد و سرانجام در زمانى چهرهاش را نماياند كه اين همّت اروپاييان، در توجه به شناخت امكنۀ مقدس، كوششى براى مراقبت از سنگربندىها و استحكامات در آن شهرها، شناخت ساكنان و روحيات طبيعى و سنتهاى مرسوم و شناخت آيينهاى دينى؛ مانند حج و نقش اين شعائر در زندگى مردم آنجا بوده است. 1در اين راستا، در دو قسمت پيشين، به نتيجهاى رسيديم كه خلاصهاش اين است:
در پايان قرن هفدهم و آغاز قرن هيجدهم، آگاهىهايى اساسى، دربارۀ شبه جزيرةالعرب، به ويژه دو شهر مقدس و نيز يمن و چادرنشينان، براى غربىها، در حدّ زيادى فراهم شد. آنچه مسلّم است «دى فارتيما» به تنهايى تا اين دوران تنها راهنما است، اما ديگران، جز مراقبان و نگهبانانى اتفاقى نبودند.