79اين الگو باشند.
2 - مراكز تجمع يافته ( senrettap noitacol deretsulc ) . مجموعه‌هاى تجارى، برخى از مجموعه مطب‌هاى بخش خصوصى و يا مراكز دولتى، نمونه‌هايى از اين الگوها هستند.
3 - مراكز سامان يافته ( nrettap noitacol mrofinu ) . مى‌توان دفاتر پست، مراكز آتش نشانى و امداد و نجات، مدارس و درمانگاه‌هاى دولتى را نمونه‌هايى از اين الگو دانست.
موقعيت جغرافيايى هر يك از مراكز خدمات، به نوعى نمايانگر آن تصميمى است كه خواه بنا بر دلايل اقتصادى و اجتماعى و خواه بنا بر ملاحظات سياسى در مورد انتخاب محل آن‌ها اتخاذ شده است و به‌طور طبيعى مهندسان طرّاح اين‌گونه مراكز، در فراهم نهادن مقدمات اين تصميم بسيار اثرگذار بوده‌اند.
البته در كنار اين مهندسان طراح، اقتصاد دانان و خبرگان سياست و جامعه‌شناسى و جغرافيا نيز در زمينۀ مشخص كردن اهميت مراكز خدمات و روشن ساختن ارتباط اين مراكز با عرصۀ برنامه ريزى و طراحى شهرى ايفاى نقش كرده‌اند. 1از ديدگاه خبرگان امر، اهميت مراكز خدمات عمومى به نكاتى چون سهولت دسترسى به اين مراكز، مقدار مركزيت آن‌ها و زمان و همچنين مسافت لازم براى رسيدن به آن‌ها وابسته است. هر يك از اين نكات نيز خود موضوع مطالعاتى علمى قرار گرفته‌اند؛ چراكه اين ويژگى‌ها با هزينه‌هاى مالى، پيوندى آشكار دارد و همين امر اقتصاد دانان و برنامه‌ريزان و طراحان شهرى را به تلاش براى رسيدن به راه‌هايى در مورد كاستن از اين هزينه‌ها واداشته است. 2اما در زمينۀ تحليل داده‌هاى اين دسته از مطالعات، الگوهاى متعددى وجود دارد كه الگوى «موقعيت مكانى فعلى و مكان پيشنهادى براى مركز خدمات» 3( noitacoL ledoM noitacolla ) يكى از مهم‌ترين آنهاست. اين الگو به بهره جستن از معادلات رياضى به هدف حلّ مشكل استقرار فعلى مراكز و استقرار مجدد آن‌ها، به‌گونه‌اى كه بتواند از مقدار مسافت لازم و همچنين از هزينه‌هاى مالى و رنج لازم براى رسيدن به آن‌ها بكاهد، اهتمام ويژه‌اى دارد. اين الگو، همچنين، با الگوهاى ديگرى چون الگوى