94
تحقيقى نو دربارۀ احد
رسول جعفريان
هذا جَبَلُ اُحُد يُحِبُّنا و نُحِبُّه
رسول خدا - ص -
غزوۀ احد يكى از غزوات مهم در صدر اسلام است. اهميت اين غزوه در روند نزاعهاى متقابل ميان مسلمانان و مشركان، براى همۀ مسلمانان در گذر تاريخ شناخته شده بوده است. تاريخ وقوع آن در هفتم شوال، سال سوم هجرت، يكسال و بيست روز پس از جنگ بدر است كه در هفدهم رمضان سال دوم هجرت اتفاق افتاد. دشمن روز چهارشنبه چهارم شوال در احد فرود آمد. مسلمانان پنج شنبه و شب جمعه را به گفتگو گذراندند، جمعه براى دفاع از شهر به سوى احد حركت كردند و صبحگاه شنبه در جاى خود استقرار يافتند. آن روز جنگ احد صورت گرفت و پايان يافت. 1خداوند در سورۀ آل عمران آياتى را بدان اختصاص داده و از چند زوايه و بيشتر به دليل شكست مسلمانان، آن را مورد عنايت قرار داده است. جا دارد اين غزوه از چند جهت مورد بررسى قرار گيرد:
الف: مقدمات درگيرى
ب: اصل درگيرى
ج: آثار و تبعات درگيرى
در بخش مقدمات درگيرى نيز چند بحث قابل طرح است، از جمله:
1 - اقدام مشركان براى تلافى حادثۀ بدر.
2 - آمادگى مسلمانان و مشاوره براى چگونگى جنگ با مشركان.
3 - مسير حركت مشركان تا استقرار در احد.
4 - مسير حركت رسول خدا - ص - به سوى احد.