208نشانۀ اصالت و تمدن ديرينۀ خود مىدانند.
بايد عرض كنم كه نظام وهابى نسبت به ساير آثار باستانى حجاز، نظر سوئى ندارد و از آنها حمايت مىكند و حتى قلعههاى خيبر در مسير تبوك به مدينه، تحت عنوان آثار باستانى محفوظ است و آنها را با شرك مباين تلقى نكرده و لوحههايى بر نقاط مختلف قلعههاى يهوديان در خيبر و غير خيبر منصوب است.
ما در اينجا به سران سلفىهاى موجود در حجاز پيشنهاد مىكنيم كه سمينار بزرگى تشكيل دهند و از همۀ علماى اسلام دعوت كنند كه خود يا نمايندگان آنها در اين سمينار شركت كنند و حدّ توحيد و شرك را در پرتو آيات قرآنى و احاديث پيامبر و نقطهنظرهاى سلف صالح بررسى كنند، شايد از اين طريق آب از جوى بيرون رفته بار ديگر به جوى برگردد.
س - اوج عظمت حج در كداميك از اعمال آن ديده مىشود؟
ج - اعمال حج همگى از عظمت برخوردار است و نمىتوان يكى را فاقد عظمت ديد. ولى آنجا كه معنويت تجلّى بيشتر مىكند صحراى عرفات است؛ زيرا يك نوع خاموشى توأم با معنويت و ذكر و دعا بر زائران حاكم است. بخصوص آنگاه كه نماز ظهر اقامه مىگردد و پس از آن دعاى عرفۀ سالار شهيدان در ميان انبوهى از زائران در نقاط مختلف تلاوت مىشود.
معانى تكان دهندۀ آن دعا آن چنان به دلها جلا مىدهد كه افراد آماده را به پرواز در ملكوت درمىآورد. در اين حال گروهى را مىبينى كه در دامنۀ جبلالرحمه مشغول راز و نيازند. اين حالت معنويت در ديگر مواقع كمتر به چشم مىخورد.
س - حضرتعالى وقتى به ميقات رسيديد بخصوص هنگام احرام