154«خدا از پيامبران پيمان گرفت كه هرچه كتاب و حكمت به شما عطا كنم آنگاه پيغمبرى آيد كه آنچه با شما است تصديق كند، شما به او ايمان آوريد و يارىاش نماييد.»
ب) ا لَّذِينَ آتَيْنٰاهُمُ الْكِتٰابَ يَعْرِفُونَهُ كَمٰا يَعْرِفُونَ أَبْنٰاءَهُمْ. . . . 1
«آنانكه به ايشان كتاب داديم، پيامبر خدا را مىشناسند، چنانكه فرزندان خود را مىشناسند.»
ج) الَّذِينَ يَتَّبِعُونَ الرَّسُولَ النَّبِيَّ اْلأُمِّيَّ الَّذِي يَجِدُونَهُ مَكْتُوباً عِنْدَهُمْ فِي التَّوْرٰاةِ وَ اْلإِنْجِيلِ. . . . 2
«كسانى كه پيروى كردند پيامبرى را كه نزد خود در تورات و انجيل او را نوشته مىيابند.»
د) . . . وَ كٰانُوا مِنْ قَبْلُ يَسْتَفْتِحُونَ عَلَى الَّذِينَ كَفَرُوا فَلَمّٰا جٰاءَهُمْ مٰا عَرَفُوا كَفَرُوا بِهِ. . . . 3
در تفسير اين آيه آمده است: چون يهود مورد تعرض كفار عرب قرار مىگرفتند، بعثت و هجرت پيامبر اسلام را به ميان مىكشيدند كه بهوسيلۀ او بر آنان پيروز خواهند شد و پيش از اين باور آنان بود و كفار عرب به اين انديشۀ يهود آگاه و واقف بودند، ولى چون پيامبر مبعوث شد و قرآن نازل گرديد و دانستند او همان است كه در تورات آمده و با اوصافى كه مىشناختند منطبق است، حسد ورزيدند و خودخواهى بر آنان چيره شد و كافر شدند و انكارش كردند. 4تأثير يهود در بيدارى اوس و خزرج
بعد از آنكه روشن شد يهود از آن رو كه پيشينهاى كهن داشتند، نزد قريش و قبايل ديگر محترم بودند و از نظر قرآن و روايات دانسته شد كه از ظهور پيامبر آگاهى داشتند، بسيارى از مورّخان، همسايگى آنان با اوس و خزرج را از عوامل تسريع در گسترش اسلام در مدينه شمردهاند. گروهى از اين همسايگى و تأثيرش چنين تعبير كردهاند:
از جمله تفضلها كه حقتعالى به انصار كرد؛ آن بود كه در همسايگى يهود بودند و اختلاط با يهود داشتند و پيوسته از ايشان مىشنيدند كه پيغمبر آخرالزمان بهزودى ظهور خواهد كرد. 5و پر واضح است كه اسلام آوردن انصار را مرهون فضل خدا مىدانند كه آنان را در همسايگى يهود قرار داد.
و برخى از مورّخين چنين نوشتهاند: