90است. او همچنين فراموش نمى‌كند كه در بارۀ اهميت مراكز تجارى جده سخن گويد. در مورد پايان حاكميت عثمانيان بر حجاز بنويسد و اينكه محمدعلى پاشا از فعاليت‌هاى تجارى در اين شهر حمايت مى‌كرد. قطعاً اعراب اين منطقه به‌زودى از تركان به سبب سيطره بر آنان انتقام خواهند گرفت. اگرچه اين سيطره ظاهرى و اسمى است و به‌زودى حاكميت تركها بر اعراب با جارى شدن خون پايان خواهد گرفت. 1بيركهارت كوشيد كه شهر جده را به تفصيل توصيف كند؛ كارى كه ديگر جهانگردان، جز نيبور انجام ندادند. شايد هيچ‌يك از اين جهانگردان به آسانى نتوانستند جزئيات را به‌دقت بيان كنند و شايد هم به اين علت كه آنان به زبان عربى آشنا نبودند، اما بيركهارت به خوبى به زبان عربى آشنا بود و توانست آمار دقيقى از تعداد مغازه‌هاى اين شهر و همچنين توضيحى در مورد كالاهايى كه در اين مغازه‌ها فروخته مى‌شود و محلّى كه اين كالاها به آن وارد مى‌شد، به تفصيل بيان كند. 2او به جده و طائف رفت و هر چه ديد، دشت‌هاى پوشيده از سنگ‌تپه‌هايى بود كه از سنگ‌هاى گرانيت و كوارتز درخشان تشكيل مى‌شد و چشم‌ها از ديدن آن لذت مى‌برد؛ نخل‌هايى كه در جاى‌جاى آن به چشم مى‌خورد و دره‌هاى سرسبز دامنۀ كوه «القرى» كه در پايين آن سلسله‌كوههايى قرار گرفته بود، را هم توصيف كرد. با وجود اعتدال آب‌وهوا بيركهارت براى در امان ماندن از تابش خورشيد و گرما، اكثر موارد در شب‌ها مسافرت مى‌كرد. 3زمانى كه به طائف رسيد، به ديدار با محمّدعلى پاشا رفت. اين، همزمان بود با دولت عثمانى كه خود را براى بازپس‌گيرى اماكن مقدس از وهابيون به فرماندهى محمدعلى پاشا آماده مى‌كرد.
محمدعلى پاشا در بهار 1813 به حجاز رسيد و براى اشراف بر مأموريت خود، كه حمله به مراكز اصلى وهابيان بود، در طائف استقرار يافت. 4بيركهارت نزد پزشكى به نام محمدعلى الارمنى ساكن شد و شب اول را كنار محمدعلى پاشا گذراند. آنان در مورد تحوّلات جهانى صحبت كردند. محمّدعلى پاشا براى بيركهارت توضيح داد كه آنان از