92بقعۀ خارج بقيع، به عنوان «بقعه صفيه و عاتكه» نام مىبرد. 1البته از آنان انتظار بيش از اين نيست؛ زيرا اولى يكى از درجه داران عالى رتبۀ مصر بود كه با سمت فرماندهى نيروى محافظ محمل، از طرف پادشاه مصر به حجاز سفر كرده و دوّمى يكى از وزراى دوران قاجار است كه ديدهها و شنيدههاى خود را به رشته تحرير درآوردهاند 2از مطالبى كه مؤيد نظريۀ ما است، گفتار على حافظ از نويسندگان اخير و از اهالى مدينه است. او مىگويد: «در اين محل دو قبر وجود دارد؛ يكى قبر صفيه و ديگرى در ميان مردمِ مدينه شهرت دارد كه به عاتكه متعلق است و لذا اين بخش را بقيع العمات مىگويند آنگاه اضافه مىكند:
ولى از نظر تاريخى هجرت عاتكه به مدينه معلوم نيست و حتّى پذيرفتن اسلام از سوى وى نيز مورد اختلاف است. 3نگارنده در تأييد اينمطلب مىگويد:
مراجعه به كتب رجال و تراجم هم مبين اين است كه از ميان پنج عمۀ رسول خدا - ص - تنها صفيه به مدينه مهاجرت كرده و بقيه آنها يا قبل از اسلام از دنيا رفتهاند يا به عللى از جمله در اثر ممانعت همسرشان به مدينه هجرت ننمودهاند.
عزالدين جزرى (م630 ه.) مىگويد:
«و اسلمت عمته صفية اجماعاً و اختلفوا فى اروى و عاتكه» 4ابن عبدالبر (م463 ه.) مىگويد: «اختلف فى اسلام عاتكه والاكثر يأبون ذلك» 5
ابن حجر عسقلانى اوّل به اختلاف موجود در اسلام عاتكه اشاره مىكند و سپس مىگويد: «ابن اسحاق به صراحت گفته است كه از عمههاى رسول - ص - بجز صفيه هيچ يك ايمان نياورده ولى بعضى دربارۀ عاتكه با استناد به شعرى كه در وصف پيامبر سروده است، معتقدند كه او نيز ايمان آورده است.» 6به هر حال اولاً: از نظر تاريخى، اسلامِ عاتكه معلوم نيست بلكه احتماليست ضعيف.
ثانياً: احتمال هجرت او به مدينه از اسلامش هم ضعيفتر است.
وثالثاً اگر همۀ اين احتمالات را بپذيريم با استناد به كدام دليل تاريخى مىتوان ادعا كرد كه جسد او در كنار خواهرش صفيه دفن گرديده است، نه در نقاط ديگر بقيع.
4 - قبر امّ البنين در كجا است؟
تا اينجا در مورد عدم صحت مدفن