110در آن قرار گرفته، «شعب جرار» گفته‌اند.

3 - محل مهراس ، جايى كه در دل كوه، باران از قبل جمع شده و امير المؤمنين على - ع - ظرفى آب را براى شستشوى دهان رسول خدا - ص -، كه به دليل شكسته شدن دندان حضرت خونى بوده، آورد. در وقاع مهراس نوعى سنگاب طبيعى بوده است. اين آب به دليل تغيير بو مورد استفادۀ رسول خدا - ص - كه بسيار هم تشنه بودند قرار نگرفت. ¹4 - قبه يا مسجد الثنايا است كه مى‌گويند محل شكسته شدن دندان رسول خدا - ص - است و تصويرى از مخروبۀ آن در كتاب «تاريخ المعالم المدينه» باقى آورده شده است.

حسام السلطنة مى‌گويد: مسجد الثنايا. . . صحن كوچكى است و گنبدى دارد.

به درون آن رفته در محراب آن دو ركعت نماز خوانديم و اين مسجد بالاتر از بقعۀ حمزه در شمالى آن واقع است. ²اين مسجد در محلى ساخته شده كه عتبة بن ابى وقاص دندان مبارك رسول خدا - ص - را شكست. اكنون مسجدى بالاتر از مقبره، در ابتداى محلۀ احد، كه امتداد محله در داخل شعب است، وجود دارد. محتمل مى‌نمايد كه مسجد ثنايا همان باشد.

ميرزا احمد مهندس در سال 1294 نوشته است: به فاصلۀ سه ربع ساعت از مدينه مرقد حضرت حمزه سيد الشهدا. . . ودر شمالش به بُعد پانصد قدم تقريباً محل صدمه خوردن دندان مبارك حضرت رسول اللّه. . . و در هشتصد و شانزده قدمى مقبرۀ حضرت حمزه در انتهاى دره مسجدى است كه حضرت رسول اللّه در روز احد در حالت مجروحى و به تنهايى در اين مكانى كه مسجد است نماز خوانده‌اند و حضرت صادق به عقبة بن خالد فرمودند كه در اين مسجد نماز بخوان. ³آقاى نجفى نوشته است: «پس از تسلط خاندان سعود بر جزيرة العرب بناى مذكور را، كه هر روز هزاران ديدار كننده داشت، تخريب نمودند؛ زيرا كه در عقيدۀ مذهبى حاكم چنين بنايى اصلى نداشته است. . . لذا در سال 1396 قمرى كه مكرر به ميدان احد مى‌رفتم، از بقاياى مخروبۀ قبةالثنايا ديدار كردم و آن را ميان ساختمانهاى فقراى مقيم احد به صورت تلى از سنگ و خاك كه تنها قسمت پى آن باقى مانده بود، ديدار كنندگان را نمى‌طلبيد و زئران عموماً بدون توجه به آن، از كنارش گذشته و عازم كوه مى‌شدند. ⁴منابع پيشين، افزون بر آنچه مانده،