87مدرسۀ قائدبك، منارۀ بابالزياده، منارۀ مدرسة السلطان سليمان بودهاند.
بنا به گفتۀ بورخارت برجستهترين مسؤولين حرم عبارت بودهاند از «نايب الحرم» يا «حارس الحرم» كه همواره كليد كعبه نزد او بوده است، همچنين اموالى كه مردمان نيكوكار براى كمك به مسجدالحرام مىدادهاند نزد او نگاه داشته مىشده است، و وى آنها را با مشورت قاضى مصرف مىكرده است. افزون بر اين، تعميرات حرم به دستور و نظارت او انجام مىگرفته است.
مجموع اموالى كه با نظارت قاضى خرج مىشده، 300 كيسه پول بوده است.
پس از منصب نايب الحرم، مهمترين منصب از آنِ «آغا الخصيان» است كه به آن «آغاة الطواشين» هم گفته مىشود. بورخارت مىگويد اين بردگان اخته شده ( \ خصى) وظايف پليس و شرطهها را در داخل حرم انجام مىدهند، همچنين شستشو و جاروب روزانۀ حرم به عهدۀ آنان است. و تعداد آنان بالغ بر 40 نفر مىباشد كه معمولاً واليان و امرا اين افراد را به عنوان هديه به حرم تقديم مىكنند، همچنانكه محمد على پاشا 10 نفر از اينان را به حرم هديه نمود. آن گونه كه از گفتههاى بورخارت برمىآيد شخصى كه عهدهدار منصب «آغا الطواشين» بوده از شخصيتهاى مهم مكه شمرده مىشده، بگونهاى كه اجازۀ همنشينى با شريف مكه و پاشا و حاكم را داشته است. اين غلامان اخته شده پولهاى فراوانى را از راه تبرع و عايدات مسجدالحرام - علاوه بر پولهايى كه از استانبول براى آنها مىآمده - به دست مىآوردهاند. و بيشتر اين غلامان از بندگان سياه و برخى از آنها از هند بودهاند.
ديگر بقاع مقدسۀ مكه
بخشى از سفرنامۀ بورخارت، دربارۀ بقاع مقدسۀ مكه است كه بورخارت مىگويد در دورۀ استيلاى وهابيان بر مكه، مردم از ترس آنان جرأت زيارت و يا نزديك شدن به آنها را نداشتند و تمامى ساختمان اين بقاع و گنبدهاى بنا شده بر روى آنها، به وسيلۀ وهابيان تخريب گرديده بود.
نخستين جايگاه مقدسى كه بورخارت به توصيف آن پرداخته، همانا «مولد النبى - ص -» است؛ يعنى جايگاهى كه پيامبر - ص - در آن بدنيا آمده است. او مىگويد كارگرانى را ديده است كه مشغول بازسازى و ترميم ساختمان آن بوده و خود