88كه در چاه زمزم مدفون شد. بعضى مؤلفان تاريخ و ديگر كتب سرگذشت، بر اين رفته‌اند كه اين چيزها را جرهميان به هنگام اقامت در مكه هديه كرده‌اند. و حال آن كه جرهميان مالى نداشتند كه اين چيزها بديشان نسبت داده شود. شايد از ديگران بوده است، و خدا بهتر داند. ¹

نذر عبدالمطّلب

عبدالمطلب هنگام حفر زمزم نذر كرد كه اگر اين مأموريت را به خوبى پايان برد وخداوند ده فرزند به او عنايت كند يكى از آن فرزندان را در راه خدا، نزد كعبه قربانى نمايد. ²خداوند ده پسر، به او ارزانى داشت. اين ده فرزند عبارتند از: حارث، زبير، حَجْل، ضرار، مقوّم، ابولهب، عباس، حمزه، ابوطالب و عبداللّه. ³

وى روزى تمامى فرزندان را جمع نموده، آنان را از نذر خود آگاه ساخت و از ايشان خواست وسيلۀ وفا به نذر او را فراهم كنند آنان نيز براساس رسم موجود آن زمان، هر يك تيرى چوبين برگرفتند و نام خويش را بر آن نوشته، نزد عبدالمطلب آوردند. عبدالمطلب نيز آنها را برداشته همراه با فرزندانش به مكانى كه بت هبل در آنجا قرار داشت آمدند، سرانجام قرعه زدند و قرعه به نام عبداللّه كوچكترين و عزيزترين فرزند عبدالمطلب درآمد. زمانى كه عبدالمطلب خواست، براى وفا كردن به نذر خويش اقدام كند، مغيرة بن عبداللّه مخزومى دايى عبداللّه و تعداد ديگرى از بزرگان قريش، او را از اين كار منع نموده، اظهار داشتند: اگر چنين كنى از فردا روز، كشتن پسران در ميان ما سنّت خواهد شد. سپس عبدالمطلب با نظرخواهى از ديگران، ده شتر را در نظر گرفته، ميان عبدالله و شتران قرعه زد كه قرعه به نام عبداللّٰه افتاد.

پس بر تعداد شتران افزود تا به يكصد شتر رسيد آنگاه قرعه زد و قرعه به نام شتران افتاد، سپس آن را سه مرتبه تكرار كرد و باز نتيجه همان شد. پس از آن عبدالمطلب يكصد شتر را قربانى نمود و گوشت آن را به مردم داد. ليكن خود و فرزندانش از آن نخوردند. ⁴

چاه‌هاى مكّه

قبل از پيدايش زمزم، چاه‌هايى در مكه وجود داشته كه اسامى برخى از آنها چنين است: 1 - كر آدم 2 - مفجر 3 - بذَّرْ 4 - سَجْلَه 5 - طَوِىّ 6 - جَفْر 7 - ام جعلان 8 - علوق 9 - شُفَيّه 10 - سَنْبله 11 - ام حردان 12 - رَمْرَم 13 - غَمْر 14 - سيره.