153
[الف شناخت اجمالى سلفيه]
1. معناشناسى سلفيه
براى درك دقيق و درست مفهوم سلفيه، شايسته است ابتدا معناى آن را از نگاه اهل لغت و اصطلاح متفكرانِ ملل و نحل به بررسى بگذاريم:
1-1: سلفيه در لغت
«سلفيه» ، از ريشۀ «سلف» به معناى گذشتگان يك فرد يا يك قوم است كه پيش از اين مي‌زيستند و اكنون از دنيا رفته‌اند. جوهرى آن را به معناى پدران گذشته 1و برخى آن را به معناى همۀ پدران و اقرباى يك فرد مى‌دانند كه از نظر زمانى يا فضيلت بر او مقدم هستند. 2
1-2: سلفيه در اصطلاح
نام فرقه‌اى است كه پيروان و ناقدان آن، هركدام به‌گونه‌اى تعريفش مي‌كنند و در باره‌اش نگاهى متفاوت دارند؛ از نگاه پيروانش، سلفيه در انديشه و عمل تبعيت از سلف صالح مى كنند، اما در مصداقِ سلف صالح، ديدگاهشان يكسان نيست.
برخى، مانند محمد ابراهيم شقره از محقّقان سلفى معاصر، مصداق آن را پيشينيان از امت پيامبر مي‌داند كه عبارت‌اند از: صحابه، تابعين و اتباع تابعين و امامان چهارگانۀ اهل سنت كه همان سه نسل نخستين مسلمانان هستند و ايشان در عقيده و اخلاق و آداب و احكام، مدعى پيروى از سيرۀ نبوى و خلفاى راشدين بودند. 3
و برخى مانند محمد عبدالرحمان المغراوى به استناد شيخ محمود خفاجى، از علماى سلفيه مى‌نويسد:
محدوديت زمانى سه نسل اول اسلام به تنهايى براى معرفى سلف صالح كافى نيست مگر آن‌كه آنان كسانى باشند كه انديشه شان بر اساس كتاب و سنت باشد. پس كسانى كه در انديشه مخالف كتاب و