176قدرت‌ها هيچگاه به طور كامل عملياتى نشده است.
رييس مجلس شوراى اسلامى با اشاره به حجم بالاى زائران حج و عتبات گفت: حدود يك ميليون نفر به طور متوسط هر سال براى به جا آوردن فريضۀ حج تمتع و عمره به كشور عربستان سفر مى‌كنند و اگر تمام برنامه‌ها و اهداف سازمان حج و زيارت عملياتى شود، اين تعداد قطعاً افزايش نيز خواهد يافت. لذا ساماندهى امر اقتصادى يك مقولۀ عقلايى است؛ چه مسؤلان سعودى همكارى كنند و چه همكارى نكنند بايد به اين ظرفيت در كشور مبدأ توجه شود.
لاريجانى ادامه داد: بايد به چند نكته در ساماندهى و مديريت حج توجه شود؛ اول، از نظر اقتصادى بايد مطالعاتى صورت گيرد تا هزينههاى حج كاهش يابد. دوم، بايد ديد كه آيا ايجاد رقابت در خدماترسانى به زائران توسطِ بخش خصوصى چه مزيتى براى مردم دارد. سوم، اينكه بايد ديد آيا براى تأمين ثبات و كالاهاى مورد نياز زائران ميتوان برنامه‌ريزى نمود يا خير؟ و چهارم اينكه حج را به يك كارگاه آموزشى براى آراستگى معنوى تبديل كنيم.
وى در ادامه افزود: در زمينۀ كاهش هزينهها، اگر كارى شود كه مردم اين سفر را نوعى سير و سلوك بدانند و بپذيرند كه بايد سختيهايى را نيز در آن تحمل كنند، ميتوان هزينههاى آن را كاهش داد و در مجموع نيز مى‌توان با صرفه‌جويى، هزينۀ مرتبط با حج را كم كرد، اما اين اتفاق به صورت دستورى و حكومتى امكان‌پذير نيست.
موضوع بعدى بحث، ايجاد رقابت بين خدمات بخش خصوصى براى زائران است كه البته در مقام نظر بسيار مطلوب و ارزشمند است اما با توجه به روابط بين كشور ايران و كشورهاى مقصد براى زائران و همچنين فراز و فرودهايى كه در نحوۀ اعزام زائران وجود دارد و با توجه به تنوع تصميم‌گيرى، شايد فرصت براى ايجاد رقابت وجود نداشته باشد. همچنين با توجه به باورهاى فرهنگى مردم كه اصرار به خريد سوغاتى از كشورهاى متبرك را دارند ميتوان براى تأمين سوغاتى و مسائل اين‌چنينى با ايجاد نمايشگاه‌هايى در فرودگاه‌هاى كشورهاى مبدأ در كوتاه مدت اقدام موثرى انجام داد، ضمن اينكه قيمت‌ها نيز در داخل كشور با اماكن زيارتى متفاوت است.
رييس مجلس شوراى اسلامى گفت: اما در بُعد چهارم كه تشكيل يك كارگاه معرفت‌افزايى است، بايد بيش از ساير حوزه‌ها تأمل كرد؛ چرا كه از نظر من اين حوزه بسيار با اهميت است. لازم است حج طورى تبيين شود كه تحولى در ذهن و رفتار زائران ايجاد كند و تدبيرى اتخاذ شود كه اين رخداد مهم باعث تحول و آراستگى معنوى و تغيير نگاه افراد به زندگى و حقوقى كه در مقابل خانواده، طبيعت و اجتماع خود دارند ايجاد شود و اين مستلزم توجه به اسرار حج است؛ چرا كه ما همواره به احكام حج مى‌پردازيم و اسرار حج را مورد توجه قرار نمى‌دهيم.