131 2. در جهان مكانى پاك‌تر و ارزشمندتر از من وجود ندارد؛ شاعر در ابيات بعد، با اشاره به آيۀ (إِنَّ أَوَّلَ بَيْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذي بِبَكَّةَ مُبارَكاً وَ هُدىً لِلْعالَمين، فيهِ آياتٌ بَيِّناتٌ مَقامُ إِبْراهيمَ وَ مَنْ دَخَلَهُ كانَ آمِناً وَ لِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطاعَ إِلَيْهِ سَبيلاً وَ مَنْ كَفَرَ فَإِنَّاللهَ غَنِيٌّ عَنِ الْعالَمينَ) ¹ميگويد: اول خانهاى كه براى عبادت خلق بنا شد، همان كعبه كه در آن بركت و هدايت جهانيان است و در آن نشانههايى است روشن؛ از جمله: مقام ابراهيم و هر كس داخل آن شود درامان خواهد بود و. . .) .

در اين آيات ياد شده، كعبه افزون بر اينكه اولين پرستشگاه و جايگاه امن براى عالميان است، امتيازات ديگرى هم براى آن گفتهاند؛ مانند مبارك بودن؛ زيرا وجود كعبه در بيابانى خشك و لميزرع و بيآب و علف، موجب شد كه از چهار گوشۀ جهان، انواع نعمت‌ها به آنجا سرازير شود و در طول تاريخ، از مراكز مهم و پرتحرّك داد وستد گردد. بركات معنوى آن قابل شمارش نيست؛ به ويژه در موسم حج اين مواهب بر هيچ زائر بيت الله پوشيده نمى‌ماند و هركس به قدر ظرفيت خود از آن بهره‌مند مى‌شود و آنانكه بيشتر با روح حج آشنايى دارند، از اين مواهب بيشتر برخوردار مى‌شوند. در نظر شاعر، قربانى تنها سر بريدن گاو و گوسفند و. . . نيست حاجى بايد در آن مرحله خود را به خدا نزديك ببيند و هدفش تنها رضايت الهى باشد:

نباشد هيچ اندر خطّۀ خاك

(اعتصامى، 368:1382)

3. آدمى در حج، به مسائل دينى و امور زندگى ارشاد و رهنمون مى شود؛ پس برخى درسها را در سفر حج ميتوان آموخت:

الف) نيت، انگيزه و هدف در اعمال، از جايگاه ويژهاى برخوردار است؛ بهطورى كه اساس و اعتبار هر عملى در اسلام همانا نيت است؛ به عبارت ديگر، ميزان اجر و پاداش