338شعب مزبور در اختيار خاندان بنىهاشم بوده و در دورههاى مختلف به نامهاى متفاوتى چون «شعب بنىهاشم»، «شعب ابىطالب» و «شعب على بن ابى طالب» ناميده مىشده است. چهرههاى برجستۀ اين خاندان در اين شعب به دنيا آمده و در آنجا زندگى كردهاند.
محّل و جايگاه شعب
محل شعب شامل فضاى وسيعى است كه اكنون سنگفرش شده و محل خواندن نماز و استراحت حجاج در ايام حج است. زمانى كه زائر از مسجدالحرام خارج مىشود و از «باب العباس»، «باب على» يا «باب السلام» بيرون مىآيد، به فضاى بازى مىرسد كه در پايين كوه ابوقبيس سنگفرش شده است، ادامۀ اين مسير تا محل وضوخانهها در دست چپ و بعد از اندكى به سمت خيابان، بخش مهمى از شعب ابىطالب است.
حوادث و رويدادهاى شعب ابىطالب
شعب ابىطالب، يادآور حادثۀ عظيمى در تاريخ اسلام است، در اين مكان پيامبر، بنىهاشم و بنىعبدالمطلب مورد محاصرۀ اقتصادى كفار قرار گرفتند. بنا به گفتۀ ابنسعد، اين واقعه در محرّم سال هفتم بعثت اتفاق افتاد. 1اين شعب محل سكونت بنىهاشم بود. همان محلى است كه رسول خدا صلى الله عليه و آله همراه خاندان خود به مدت سه سال در محاصرۀ خاندان قريش قرار گرفت و با مشقت و رنج، آن دوران را سپرى كرد.
ابوطالب به عنوان بزرگ بنىهاشم، همراه فرزندش جعفر و على عليه السلام مهمترين نقش را در دفاع از رسول خدا برعهده داشت. شعب ياد شده محل تولد رسول خدا صلى الله عليه و آله بوده و خانۀ خديجه كه محل زندگى حضرت با وى بوده و فاطمۀ زهرا عليها السلام نيز در آن متولد شده، همين جا بوده است. 2در حال حاضر، تنها بخشى از محلۀ شعب ابىطالب باقى مانده كه نام آن «سوق الليل» است و برفراز كوه قرار دارد. محل سوق الليل شامل خانههايى است كه در روى كوه، مقابل مسعى ساختهاند.
خانهها و اماكن تاريخى موجود در شعب در اين سوى مسعى، يعنى در فاصلۀ مسجد تا مسعى بود كه اكنون جزو مسجد شده است طبعاً خانۀ «ام هانى»، دختر ابوطالب كه در توسعۀ مسجد در زمان مهدى عباسى داخل مسجد شد، در محدودۀ شعب قرار داشته است. در اين صورت بايد شعب ابىطالب را محلهاى بزرگ تصور كرد كه اطراف آن را به طور عمده كوه خندمه، كوه ابوقبيس و مسجدالحرام در