203 وَأَتْمَمْنَاهَا بِعَشْرٍ فَتَمَّ مِيقَاتُ رَبِّهِ أَرْبَعِينَ لَيلَةً) ؛ و وعده گذارديم با موسى به سى شب، و سپس ده شب ديگر بر آن افزوديم، تا ميقات او با خدا چهل شب كامل شد. (اعراف، آيه 142) .

كه اى صوفى شراب آنگه شود صاف كه در شيشه بماند اربعيني ¹

اربعين و انقلاب

در تاريخ انقلاب اسلامى، سنت احياى اربعين، تأثير شگرفى در گسترش شور انقلابى در شهرها داشت. در چهلم شهداى حادثه قم (قيام مردم در تاريخ 19 دى 1356 ش) مردم مسلمان تبريز قيام كردند و شهيد دادند. در اربعين شهداى تبريز، مردم شهرهاى ديگر مجلس يادبود گرفته، تظاهرات كردند و همين‌گونه اربعين‌ها به هم وصل شد و سراسر ايران به نهضت پيوست؛ تا آن‌كه انقلاب اسلامى در 22 بهمن 1357 به پيروزى رسيد. اين به بركت الهام گرفتن از فرهنگ شهادت و ايثار خون بود كه ملت قهرمان ايران، از عاشورا فرا گرفته بود. «اربعين» تداوم «عاشورا» بود و «ذِكر» ، رسالتِ بازماندگان پس از خون و شهادت. ²