130«ابن بابويه» نيز در كتاب «علل الشرايع» حديثى را از امام رضا(ع) نقل مىكند كه در آن فلسفه وجوب حج، تهذيب نفس و تقرب در عبادت خداوند ذكر شده است. (ابن بابويه 1385، ج2، ص404) 1در برخى روايات نيز از غلبه پيدا كردن جنبههاى اقتصادى حج، مذمت شده است. به طور نمونه، امام صادق(ع) حاجيان را به سه دسته تقسيم مىكنند: گروهى كه از آتش جهنم رهايى مىيابند، گروهى كه گناهانشان بخشيده مىشود و گروهى كه اهل و اموال آنها حفظ مىشود. حضرت در مقام ارزش گذارى اين گروهها عنوان مىكنند كه كم بهرهترين افراد از حج، گروه سومند (كلينى 1407 ق، ج4، ص253) 2.
از عبدالله ابن عباس روايت شده كه رسول اعظم(ص) در حجۀالوداع در تبيين شرايط آخر الزمان خطاب به سلمان فرمودند: «اى سلمان! قسم به كسى كه جانم در دست اوست،... (زمانى فرا مىرسد كه) ثروتمندان امت من براى تفريح و تفرج به مكه مىروند، افراد متوسط براى خريد و فروش و تجارت به حج مىروند و فقرا و مستمندان براى ريا و كسب شهرت و آوازه، راهى حج مىشوند» (العروسى الحويزى 1415 ق، ج5، ص36) 3.