68نقد مقدمه دوم: روايت محمد بن مسلم مضمره است 1؛ زيرا مرجع ضمير در سألته معلوم نيست، يعنى معلوم نيست مورد سوال امام(ع) است يا شخصى ديگرى. گرچه قاعدتا بايستى مورد سوال امام(ع) باشد، ولى اين كافى نيست كه مطمئن شويم سوال از امام(ع) بوده است. چون كه ما در واقع نمىدانيم كه آيا محمد بن مسلم از امام(ع) روايت را نقل كرده و يا از شخص ديگرى.
بالاخره روايت اصطلاحا " مضمره " است و بدين جهت روايت از درجه اعتبار ساقط شده و نمىتوان بر اساس آن فتوا داد.
اما حقيقت اين است كه اين نقد ناتمام است، چرا كه، بسيارى از اعلام در اين باره فرموده اند اين اضمار هيچ ضررى را متوجه روايت نمىنمايد. توضيح آنكه، در سرتاسر فقه احاديث فراوانى از اين بزرگان موجود است كه از امام(ع) نقل روايت كرده اند و مقام و منزلت اين راويان به گونهاى است كه عادتا از غير از معصوم روايت نقل نكردهاند، آرى اگر فرد ديگرى چنين روايت مىكرد آن روايت جاى مناقشه بود ولى در مورد روايات مضمره امثال محمد بن مسلم، قطع داريم كه از امام(ع) نقل فرموده است.
در پايان مىگوئيم: آرى، روايت «محمدبن مسلم» مضمره است، ولى اضمار آن ضررى به اعتبار سند نمىزند، اما به هر حال، «ياسين ضرير»، «مجهول» است و از اين جهت سند اشكال دارد.
حال، آيا مىتوانيم از روشى ديگر استفاده كرده و ضعف سند روايت محمد بن مسلم را حل نمائيم؟
3-4. شهرت عملى روايت " محمد بن مسلم
همانطور كه ملاحظه شد روايت محمد بن مسلم از جهت فنى دانش رجال داراى خدشه است، چون وجود ياسين ضرير كه فردى مجهول در رجال است، اين روايت را غيرقابل اعتماد كرده است. حال يك پرسش اساسى باقى مىماند و آن اينكه چرا با وجود چنين اشكالى باز فقهاء به اين روايت