229در گام نخست، توان راهبرى و مديريت مديران و مسؤولان معاونت‌ها و مديريت‌ها در مؤلفه‌هاى مختلفى نظير نحوۀ تقسيم كار و سازمان‌دهى، ميزان مشاركت‌جويى، توان برقرارى ارتباط و تعامل، نظارت و گزارش‌گيرى، گزارش‌دهى و ويژگى‌هاى فردى بررسى مى‌شود.
در مرحلۀ بعد، ساختار و سازمانِ در نظر گرفته شده براى موسم، با توجه به مأموريت‌ها و برنامه‌هاى طراحى شده بررسى مى شود.
نيروى انسانى به كارگرفته شده براى موسم در ايجاد دستاوردهاى مورد انتظار نقش به‌سزايى داشته، بايد به طور مجزا مورد بررسى قرار گيرد.
سه معيار فوق قابليت‌هايى هستند كه براى طراحى و اجراى اثربخش برنامه هاى موسم مورد نياز است. ارزيابى كيفيت اين برنامه‌هاى هستۀ اصلى، برنامۀ ارزيابى موسم است كه خود، از الگوى مشخصى پيروى مى‌كند. به اين الگو در ادامه اشاره شده است.
اولين معيار به رضايت زائران مربوط مى‌شود. مهم‌ترين هدف و يا بهتر است گفته شود هدف محورى حج - كه عبارت از رضايت مخاطبان و زائران و تحول و تعالى آن‌هاست. بخشى از ارزيابى اين حوزه بر اساس نتايج نظرسنجى‌هاى انجام شده و نيز گزارش‌هاى نمايندگان معاونت مبنا مشخص مى‌گردد.
نتايج عمل‌كردى مربوط به نيروى انسانى نيز مجموعۀ مهمى از دستاوردهاست كه بايد به طور مجزا بررسى شود. براى اين منظور برنامۀ مجزايى در موسم 87 توسط مديريت ارزشيابى به اجرا درآمد و بر اساس آن نيروى انسانى فعال در موسم، در چهار سطح مورد ارزيابى قرار گرفت.
در نهايت مهم‌ترين شاخص‌هاى عمل‌كردى و دستاوردهاى هر معاونت و مديريت، با توجه به مأموريت‌ها و اهداف در نظر گرفته شده، بايد گزارش شده و مورد ارزيابى قرار گيرد.